Sasha (Charlize Theron) hangt aan de onheilspellend genoemde Troll Wall-rots in Noorwegen en worstelt met het dragen van het gewicht van haar bewusteloze echtgenoot (Eric Bana), terwijl ze brokken ijs ontwijkt terwijl ze uit de afgrond erboven naar beneden razen. “Tommie, wakker worden!” schreeuwt ze. “Je sleept ons van de berg!” Deze proloog zet meteen de toon voor een thriller waarin de actie overtuigend gevaarlijk is, maar de dialoog veel te wensen overlaat.
Regisseur Baltasar Kormákur is een doorgewinterde expert op het gebied van overlevingsthrillersnadat ik het eerder had gemaakt De diepte (over een man wiens boot kapseist voor de kust van IJsland), Op drift (waar een stel verdwaalt op zee tijdens een orkaan), en Everest (wat dramatiseert een klimramp uit 1996) – om nog maar te zwijgen van de minder plausibele Beestwaar Idris Elba vecht tegen een moorddadige leeuw in een Zuid-Afrikaans wildreservaat. Geen van deze films bestempelt zichzelf als hoge kunst, maar Kormákur kent zijn weg in een actiescène in de open lucht en vormt de basis voor zijn nieuwe Netflix-film. Top in de gruizige technische details van extreem rotsklimmen en kajakken.
Geschreven door Jeremy Robbins (TV’s De zuivering), Top volgt bergbeklimmer Sasha op een reis door de Australische wildernis, een paar maanden na haar bijna fatale ervaring in Noorwegen. Ze vertrekt naar een pittoresk maar notoir dodelijk nationaal park en negeert onderweg de muur met posters van vermiste personen. Misschien heeft ze gewoon vertrouwen in haar capaciteiten – of mogelijk flirt ze met de Reaper. Hoe dan ook, ze is niet voorbereid op wat haar te wachten staat. In plaats van alleen maar door wildwaterrivieren te navigeren en zichzelf omhoog te trekken in kloven, wordt ze achtervolgd door een seriemoordenaar (Taron Egerton), die kampeerders als zijn prooi beoogt.
Meestal bekend om meer luchthartige en heroïsche rollen (Kingsman: De geheime dienst; Robin Hood; Raketman), markeert dit een verfrissende wending voor Egerton, die een sadist speelt die zijn valstrik lokt rond Sasha’s kwetsbaarheid als vrouw die alleen reist. Enkele van de meest effectieve momenten van de film komen voort uit deze machtsdynamiek, te beginnen met een scène waarin Sasha wordt lastiggevallen door enkele jagers in een supermarkt langs de weg. Ze heeft alle reden om afstandelijk te zijn als deze macho-griezels aanbieden haar te ‘helpen’ door het park te navigeren; een gespannen ontmoeting die betuttelende mansplaining combineert met een meer roofzuchtige subtekst.
Wanneer deze mannen weigeren zich terug te trekken, verschijnt Ben van Taron Egerton voor het eerst en stelt zichzelf voor als een opgewekte wandelaar die respectvol de kant van Sasha kiest in de confrontatie. Maar al snel zullen we ontdekken dat hij haar op een heel andere manier respecteert: als een waardige prooi voor zijn rituele gewoonte om op menselijk wild te jagen.
Deze opzet doet denken aan het virale gedachte-experiment ‘man of beer’, waarin aan vrouwen wordt gevraagd of ze liever met een man of een beer in een bos vastzitten. Volgens de weliswaar onwetenschappelijke bron van TikTok-commentatoren kiezen de meeste vrouwen voor de beer, wat aanleiding geeft tot uitgebreide discussies over gendergerelateerde verwachtingen van mannelijke brutaliteit. In Top – een film waarvan de titel zowel verwijst naar de top van een berg als naar Bens zelfidentificatie als toproofdier – het grootste gevaar is duidelijk de man.
Sasha heeft gelijk als ze de smerige jagers afwijst die haar benaderen tijdens de openingsact van het verhaal, en ze heeft ongelijk als ze Ben’s vriendelijke houding vertrouwt. Geen van deze mannen heeft het beste met haar voor, en elders zien we hoe seksisme haar op subtielere manieren in gevaar brengt. Ze is er blijkbaar aan gewend dat mannen haar capaciteiten in twijfel trekken, dus als een plaatselijke boswachter haar adviseert een locatie te vermijden waar tientallen mensen vermist zijn, is ze al klaar om zijn advies te negeren.
Charlize Theron en een bijzonder freaky Taron Egerton verheffen een overwegend middelmatige Netflix-actiefilm.
Netflix
Theron maakt gebruik van haar sterke punten als kampioen van zware, fysiek veeleisende rollen en brengt de helft van de film door met klauteren over rotswanden en peddelen voor haar leven, terwijl Egerton rondhuppelt als een dikke versie van Jack O’Connell in 28 jaar later: de bottentempel. In tegenstelling tot sommige Netflix-actiefilms, waarin de sterren zichtbaar alleen maar een salaris innen, zijn deze twee er allebei volledig voor toegewijd. Dat is een goedmaker voor Topomdat het script zich echt niet staande kan houden als het tempo omlaag gaat. Er is bijvoorbeeld een moment waarop Ben tegen Sasha zegt dat ze “speciaal is, net als mijn moeder.” Oké, zeker. Ik hou van de suggestie van een Freudiaans motief waarom deze kerel mensen met een kruisboog door het bos jaagt.
Top voldoet niet aan de hoogtepunten van de actiecarrière van Charlize Theron, maar het is een solide poging voor een rechtstreekse streaming-release, die het teleurstellende vervolg van vorig jaar overtreft De Oude Garde. Iedereen aan boord lijkt de score te kennen en geeft prioriteit aan realistische stunts in een verhaal dat in wezen een worstcasescenario voor alleenstaande vrouwelijke wandelaars parodieert.
Tussen de meer belachelijke elementen van Ben’s bergbeklimmen Zaag trap, er is een doordachte thematische link tussen de twee hoofdrolspelers. Beiden zijn geobsedeerd door gevaar en beiden proberen zichzelf uit te dagen, waarbij ze de conventionele verwachtingen van zelfbehoud negeren. Gescheiden van de gemakken van de beschaving, hebben ze eindelijk hun gelijke gevonden, waarbij ze al hun benijdenswaardige kracht en outdoor-inzicht gebruiken om te bewijzen dat ze het waard zijn om te overleven.
