NOOT VAN DE REDACTIE: In de weken na de 26 april 1986, explosie en brand in de Kerncentrale van Tsjernobyl, Het was moeilijk om informatie te krijgen over de omvang van de ramp, afgezien van korte mededelingen van de regering de Sovjet-Unie.
Naar aanleiding van een telefonische tip reden de toenmalige correspondent van Associated Press Moskou, Carol J. Williams, en een andere westerse journalist naar een begraafplaats in het noordwestelijke deel van de hoofdstad, waar ze de eenvoudige graven van enkele slachtoffers ontdekten. De journalisten werden korte tijd door de politie op de begraafplaats vastgehouden en beschuldigd van overtreding, maar konden zien hoe arbeiders de graven voor de slachtoffers aan het graven waren.
Als onderdeel van de berichtgeving over de 40e verjaardag van de ramp in Tsjernobyl publiceert AP het verhaal van Williams van 24 juni 1986 opnieuw:
___
Door CAROL J. WILLIAMS
De 23 nieuwe graven net binnen de hoofdingang van de Mitinskoye-begraafplaats zijn allemaal hetzelfde. Er zijn geen aanwijzingen dat de doden kunnen worden geïdentificeerd als slachtoffers van de kernramp in Tsjernobyl.
Elk graf heeft bloemen op de heuvel van aarde en een betonnen rand. Werklieden richten identieke marmeren grafstenen op. Griezelig lege ruimtes geven aan dat er meer doden worden verwacht.
Zes van de grafstenen dragen de namen van brandweerlieden die door de Sovjet-pers zijn geïdentificeerd als slachtoffers van de straling in Tsjernobyl, en een ambtenaar van de begraafplaats zei dinsdag dat het perceel bedoeld was voor degenen die zijn omgekomen als gevolg van het nucleaire ongeval.
Op de begraafplaats aan de noordwestelijke buitenwijken van Moskou zwoegden arbeiders in gestage motregen om marmeren grafstenen op te zetten met de namen van de slachtoffers, de geboortedata en de dag waarop ze stierven in goudgeschilderde inscripties. Alle overlijdensdata waren na het ongeval van 26 april in de kerncentrale van Tsjernobyl.
Op sommige graven waren tijdelijke, met de hand gedrukte bordjes met de namen en data aangebracht.
Een begraafplaatsfunctionaris die weigerde zijn naam te geven aan twee westerse verslaggevers die Mitinskoye bezochten, zei dat er uiteindelijk een monument zal worden gebouwd voor de doden.
“Ze zullen allemaal hierheen worden gebracht”, zei de functionaris, maar weigerde te zeggen hoeveel doden er zijn gevallen als gevolg van het ongeluk in Tsjernobyl.
Het laatste officiële rapport over de slachtoffers van de Oekraïense elektriciteitscentrale werd uitgebracht op 5 juni, toen Sovjetfunctionarissen zeiden dat 26 mensen waren omgekomen, waaronder twee doden tijdens de eerste brand en explosie.
Een van de slachtoffers, Valery Khodemchuk, een medewerker van de energiecentrale, zal worden begraven bij de verwoeste reactor nr. 4, omdat zijn lichaam nooit is teruggevonden, zo meldde het Communistische Partijblad Pravda op 23 mei.
De krant meldde dat een andere man, Vladimir Sjasjenok, op slag dood was en begraven in een dorp vlakbij de elektriciteitscentrale.
De Amerikaanse beenmergspecialist dr. Robert Gale, die Sovjetartsen hielp bij de behandeling van mensen die aan stralingsziekte leden, heeft gezegd dat er waarschijnlijk meer sterfgevallen zouden zijn onder de 55 tot 60 mensen die nog steeds in ernstige toestand verkeren.
Degenen die aan stralingsziekte leden, werden naar een ziekenhuis in Moskou gebracht en de sterfgevallen vonden vermoedelijk daar plaats.
Op de Mitinskoye-begraafplaats lijken meer doden te worden verwacht. Vijftien graven vormen een rij aan de achterkant van het Tsjernobyl-veld. Er is een tweede rij van acht graven, met drie graven aan de rechterkant en vijf aan de linkerkant van een opening die plaats biedt aan zeven graven.
Op de grafstenen van de brandweerlieden Viktor Kibenok, Vladimir Pravik, Nikolai Vashchuk, Vasily Ignatenko, Vladimir Tishchura en Nikolai Titenok zijn gouden sterren geëtst en de rangen die zij bekleedden bij de militaire brandweer die als eerste op het ongeval reageerde.
Kerkhofwerkers weigerden te zeggen hoe lang geleden de begrafenissen plaatsvonden, en of de rituelen voor elk slachtoffer afzonderlijk waren of voor de groep samen werden gehouden.
Boeketten met rode en roze bloemen, achtergelaten door familieleden, werden zorgvuldig op de heuvelaarde van elk graf geplaatst.
“Het is heel triest, ze waren zo jong”, zei een oudere vrouw die een ander deel van de begraafplaats bezocht. “Ze werden hierheen gebracht om in ziekenhuizen te worden behandeld, maar ze konden niet naar huis worden gestuurd om begraven te worden.”
Rond een gebied van de kerncentrale is een gevarenzone getrokken en alle bewoners van het gebied zijn geëvacueerd.
Begraafplaatsfunctionarissen namen de aantekeningen en de film van de twee verslaggevers in beslag en zeiden dat verslaggevers toestemming nodig hadden om de begraafplaats te bezoeken.
Een politieagent die op de begraafplaats was gestationeerd, zei dat het voor iedereen verboden terrein was, behalve voor familieleden, en dat er speciale toestemming nodig was van de lokale autoriteiten om de namen op de grafstenen te kopiëren of foto’s te maken.
De ambtenaar begeleidde de twee verslaggevers later naar de graven, op voorwaarde dat ze geen aantekeningen zouden maken of foto’s zouden maken.
