Star Trek geeft mensen graag herinneringen met terugwerkende kracht. Het meest bekend is de Morgan Gendel-geschreven Volgende generatie Dankzij de klassieker ‘The Inner Light’ kon Jean-Luc Picard in slechts enkele minuten een heel leven leiden. TNG bezorgde Picard nog meer liefdesverdriet doordat Sarek meer dan eens met hem in gedachten versmolt, waardoor die familieherinneringen, inclusief Spock, ook een deel van hem werden. Sinds kort allebei Vreemde nieuwe werelden En Starfleet Academie zijn ook goed naar het gecondenseerde geheugen gegaan, met tedere en hartverscheurende resultaten. Maar wat als het instant-memory-ding geen lief klein sci-fi-parabeltje was? Wat als het hebben van gecondenseerde, geïmplanteerde herinneringen in plaats daarvan een straf zou zijn?
30 jaar geleden, in de week van 15 april 1996, Diepe ruimte negen draaide het script om naar deze sci-fi-twist met de brute aflevering ‘Hard Time’. Gedeeltelijk was het zo huiveringwekkend omdat het niet de moeite nam om de sci-fi-twist te verbergen. In plaats daarvan valt ‘Hard Time’ de dingen op de manier aan Zwarte spiegel vandaag misschien. Het gaat niet om de onthulling dat deze herinneringen ‘nep’ zijn, maar om wat dat met een persoon kan doen nadat de wending is onthuld.
Het slimste aan ‘Hard Time’ is dat wat een… Schemeringzone-achtige tapijttrekkracht wordt onthuld in de minuten voordat de titelcredits zelfs maar rollen. Chief O’Brien (Colm Meaney) zit in een vreemde gevangeniscel en tekent een sierlijk patroon in het zand. Een beetje groene energie filtert door de kamer, zou hem zogenaamd ontsmetten, en veegt zijn zandkunst weg. Hij heeft een gigantische baard en we moeten duidelijk denken dat dit een oudere versie van hem is. Plots zegt een buitenaardse gevangenisbewaker dat hij daar al twintig jaar zit en dat het tijd is om hem te laten gaan. Terug naar het heden, en de jongere O’Brien die we gewend zijn te zien, wordt losgemaakt van een medisch bed terwijl Kira (Nana Visitor) droevig toekijkt. Heeft Miles een hallucinerende ziekte? Nee, nadat O’Brien door de Argrathi was beschuldigd van spionage, kreeg hij een gevangenisstraf opgelegd die virtueel werd uitgevoerd.
De valse gevangenisstraf is slechts het begin van O’Briens problemen.
CBS/Paramount
Van daaruit duikt de aflevering in wat dergelijke virtuele herinneringen met een persoon kunnen doen, en hoe iemand daadwerkelijk zou kunnen leven met 20 jaar gesimuleerde gevangenisstraf in zijn hoofd. De meest interessante wending hier is niet alleen dat O’Brien een ernstig (en onmiddellijk) trauma heeft, maar dat hij leugens over zijn virtuele herinneringen aan zijn vrienden en familie. De wending van waar hij over liegt is een enorme spoiler, en als je de aflevering nog nooit hebt gezien (of als je eigen geheugen is veranderd), zou je “Hard Time” moeten kijken om getuige te zijn van de onthulling.
Als iemand die je kende door een AI-bot werd gecatfisht, zouden ze dan de waarheid vertellen? Misschien, misschien niet. Het hangt af van het schuldgevoel dat ze over de situatie hebben echt emoties die ze overbrachten naar de AI. Dit wil niet zeggen dat “Hard Time” over AI gaat, maar het voorspelt enkele hedendaagse gesprekken hierover. O’Briens celgenoot, Ee’char (Craig Wasson), heeft eigenlijk nooit bestaan, maar O’Briens intense herinnering aan hem is levensveranderend. Dit verschilt van de trope ‘The Inner Light’ waarin de mensen van Kataan daadwerkelijk bestonden. Niets van dit alles gebeurde in ‘Hard Time’, wat de pijn en het lijden van O’Brien veel griezeliger maakt.
O’Brien heeft weer een zware last.
CBS/Paramount
Fans van DS9 zijn zich er waarschijnlijk van bewust dat de show vaak afleveringen bevat waarin O’Brien een vreselijke situatie doormaakt, schijnbaar omdat de schrijvers hem graag martelden. Over het algemeen de “O’Brien Must Suffer”-formule genoemd, al lang DS9 showrunner Ira Steven Behr beschreef het zo in de Deep Space Negen Companion: “Elk jaar houden we ervan om O’Brien helemaal gek te maken… We houden ervan om hem te hameren omdat hij zo’n geweldig karakter heeft. En hij is zo toegankelijk.”
Van alle “O’Brien Must Suffer”-afleveringen valt “Hard Time” op als de meest creatieve. Wat een aflevering had kunnen zijn die eindigde met ‘het was allemaal een droom’, werd iets veel donkerder. Ja, het was allemaal een droom, maar dat maakte het er niet beter op. Sterker nog, het maakte het nog veel erger.
