Het is nog maar een paar weken voordat de FIFA Wereldbeker 2026 plaatsvindt, maar achter de omvang van een toernooi met 48 teams, verspreid over drie landen, schuilt een rustigere kwestie die niets met voetbal te maken heeft. Voor het eerst in decennia gaat een groot aantal deelnemende landen een WK tegemoet in de wetenschap dat een deel van hun inkomsten verloren zou kunnen gaan aan de belasting.De kern van de kwestie is het feit dat, hoewel de FIFA zelf de belastingvrijstelling in de Verenigde Staten behoudt, een standpunt dat zij sinds het WK van 1994 heeft ingenomen, zij er niet in is geslaagd dezelfde algemene vrijstelling voor de 48 deelnemende nationale bonden te verkrijgen. Deze kloof, gecombineerd met de structuur van het Amerikaanse belastingrecht en het ongelijke netwerk van internationale belastingverdragen, betekent dat de financiële gevolgen niet gelijkelijk zullen worden verdeeld. Het is al duidelijk dat meer dan de helft van het veld, vooral niet-Europese landen, met aanzienlijk hogere kosten te maken zou kunnen krijgen.
Waarom dit WK anders is dan voorgaande edities
Bij eerdere toernooien hebben gastregeringen doorgaans belastingvrijstellingen verleend aan alle deelnemende teams. Het WK 2022 in Qatar is het meest recente voorbeeld, waarbij alle 32 nationale bonden mochten opereren zonder lokale belasting te betalen over hun toernooiwinsten. In de Verenigde Staten is dat deze keer niet gebeurd. Volgens berichtgeving van The Voogdslaagde de FIFA er niet in om met de Amerikaanse regering over een alomvattende vrijstelling te onderhandelen. Als gevolg hiervan zullen nationale verenigingen nu onderworpen zijn aan een mix van federale, staats- en gemeentelijke belastingen op inkomsten die tijdens het toernooi worden gegenereerd.
De FIFA Wereldbeker-trofee wordt getoond tijdens de play-offtrekking van de FIFA Wereldbeker 2026 in Zürich, Zwitserland, donderdag 20 november 2025. (Claudio Thoma/Keystone via AP)
Volgens de Amerikaanse wet zijn atleten en artiesten verplicht belasting te betalen over de inkomsten die ze verdienen terwijl ze in het land werken. Dat principe is rechtstreeks van toepassing op voetballers die deelnemen aan het WK. Achterkamerpersoneel en coaches vallen afhankelijk van de belastingverdragen in een iets andere categorie, maar maken nog steeds deel uit van de bredere financiële vergelijking.
De verdragsverschillen, waarom sommige landen worden beschermd en andere niet
De grootste scheidslijn loopt door iets dat een dubbelbelastingverdrag of DTA wordt genoemd. Dit zijn bilaterale verdragen tussen landen die voorkomen dat individuen of organisaties tweemaal over hetzelfde inkomen worden belast. Van de 48 teams op het WK 2026 komen er slechts 18 uit landen die een DTA hebben met de Verenigde Staten. Deze overeenkomsten hebben grotendeels betrekking op Europese landen, naast de mede-gastlanden Canada en Mexico, en een klein aantal andere landen, zoals Australië, Egypte, Marokko en Zuid-Afrika. Voor die landen worden de lasten aanzienlijk verminderd omdat hun delegaties zijn vrijgesteld van bepaalde federale belastingen. Voor de overige dertig landen, waarvan er vele afkomstig zijn uit kleinere voetbaleconomieën, bestaat een dergelijke bescherming niet. Die onevenwichtigheid vormt de kern van het probleem. Zoals belastingadviseur Oriana Morrison, die zowel de Portugese als de Braziliaanse federatie heeft geadviseerd, het in een commentaar van The Guardian verwoordde: teams uit landen met belastingverdragen “zullen veel lagere kosten hebben dan kleinere landen als Curaçao en Haïti.” Landen als Curaçao en Kaapverdië, die beide hun WK-debuut maken, zouden met grotere belastingverplichtingen kunnen eindigen dan rijkere Europese federaties zoals Engeland, Frankrijk of Duitsland, simpelweg vanwege hun locatie.
Hoe de belasting eigenlijk van toepassing is en wie wat betaalt
De details worden complexer als ze worden uitgesplitst, omdat spelers in de Verenigde Staten altijd belastbaar zijn op de inkomsten die daar worden verdiend, ongeacht eventuele belastingverdragen. Dit betekent dat wedstrijdkosten, bonussen en commerciële inkomsten die aan het toernooi zijn gekoppeld, allemaal onder het Amerikaanse belastingstelsel vallen. Coaches en staf kunnen verschillend worden behandeld, afhankelijk van de verdragsdekking. Thomas Tuchel, die Engeland leidt, zou bijvoorbeeld doorgaans alleen belasting betalen in het Verenigd Koninkrijk vanwege verdragsbescherming. Carlo Ancelotti, die momenteel Brazilië leidt, zal daarentegen naar verwachting zowel in Brazilië als in de VS te maken krijgen met belastingheffing, omdat Brazilië geen DTA met de Verenigde Staten heeft.
Brazilië-manager Carlo Ancelotti tijdens een persconferentie in het Emirates Stadium, Londen, vrijdag 14 november 2025. (John Walton/PA via AP)
Voor de hoogverdieners zijn de cijfers aanzienlijk. Het Amerikaanse federale inkomstenbelastingtarief voor de hoogste belastingniveaus bedraagt ongeveer 37%, terwijl de vennootschapsbelasting ongeveer 21% bedraagt. Bovendien variëren de belastingen op staatsniveau sterk, afhankelijk van waar de wedstrijden worden gespeeld. Florida kent bijvoorbeeld geen staatsinkomstenbelasting, terwijl New Jersey, waar de finale in het MetLife Stadium wordt gehouden, 10,75% kan bereiken, en Californië, waar Los Angeles en San Francisco wedstrijden organiseren, zelfs 13,3% kan bereiken. Deze variaties betekenen dat de exacte belastingaanslag voor elk team niet alleen afhangt van hun inkomsten, maar ook van waar hun wedstrijden plaatsvinden.
De kostendruk betreft niet alleen de belastingen, maar het hele financiële model
Ook zonder de belastingproblematiek waren verschillende federaties al bezorgd over de kosten. De FIFA heeft voor het toernooi een vast operationeel budget van $1,5 miljoen per team vastgesteld. Dat budget omvat een dagvergoeding voor elk delegatielid, die is teruggebracht tot 600 dollar, een daling ten opzichte van 850 dollar op het WK van 2022. Die verlaging komt ondanks aanzienlijk hogere reis-, accommodatie- en logistieke kosten in de Verenigde Staten vergeleken met Qatar. In combinatie met potentiële belastingverplichtingen worden de marges krap, vooral voor kleinere verenigingen. Zoals Morrison opmerkte, is het effect niet alleen van boekhoudkundige aard. Voor kleinere federaties kan deelname aan het WK een financiële meevaller zijn die de binnenlandse voetbalontwikkeling ondersteunt. Het verliezen van een deel van dat inkomen aan belasting verandert wat het toernooi economisch betekent. “Het gaat de meeste niet-Europese landen veel geld kosten om naar het WK te gaan”, zei ze, eraan toevoegend dat de fondsen die het lokale voetbal hadden kunnen ondersteunen “in de VS blijven.”
Geografie voegt nog een laag van complexiteit toe
Het toernooi is verspreid over drie landen, maar de Verenigde Staten zullen het merendeel van de wedstrijden organiseren, 78 van de 104, inclusief elke wedstrijd vanaf de kwartfinales. Dat is van belang omdat Canada en Mexico beide volledige belastingvrijstellingen hebben verleend aan deelnemende teams. Alle wedstrijden die in die landen worden gespeeld, zullen een lichtere financiële last met zich meebrengen. Zodra teams echter naar de latere knock-outrondes gaan, zullen ze onvermijdelijk in de VS spelen, waar de belastingdruk toeneemt.
Vanaf links, FIFA-president Gianni Infantino maakt een selfie met president Donald Trump, de Mexicaanse president Claudia Sheinbaum en de Canadese premier Mark Carney tijdens de loting voor het WK voetbal 2026 in het Kennedy Center in Washington, vrijdag 5 december 2025. (AP Photo/Evan Vucci)
Deze ongelijke geografie creëert een situatie waarin twee teams op hetzelfde toernooi met zeer verschillende financiële resultaten te maken kunnen krijgen, afhankelijk van waar hun wedstrijden worden gespeeld en hoe ver ze vorderen.
De reactie van de FIFA en wat er zou kunnen veranderen
De FIFA heeft geen volledige oplossing publiekelijk uitgewerkt, maar bronnen geven aan dat het bestuursorgaan samenwerkt met nationale bonden om de fiscale implicaties te beheersen en begeleiding te bieden. Ook aan de inkomstenkant is er beweging. Rapporten van eind april suggereren dat de FIFA in principe heeft ingestemd met het verhogen van het prijzengeld en de deelnamekosten voor het toernooi van 2026, waarbij de definitieve goedkeuring wordt verwacht tijdens een FIFA-raadsvergadering in Vancouver. Die aanpassing wordt gezien als een reactie op de zorgen die eerder dit jaar voor het eerst werden geuit dat teams uiteindelijk geld zouden kunnen verliezen ondanks deelname aan het grootste evenement van de sport.
Het bredere plaatje
Op papier was de uitbreiding naar 48 teams bedoeld om het WK inclusiever te maken. Op financieel vlak heeft het een laag van ongelijkheid geïntroduceerd die minder afhankelijk is van prestaties en meer van belastingverdragen en geografie. Voor rijkere Europese landen met gevestigde overeenkomsten is de impact beheersbaar. Voor kleinere landen zonder deze bescherming zou het verschil substantieel kunnen zijn, genoeg om wat een zeldzame financiële impuls zou moeten zijn, om te zetten in een ingewikkelder berekening.
