Minister van Buitenlandse Zaken Anita Anand zegt dat Canada’s voortdurende inspanningen om de terugkeer van door Russische functionarissen ontvoerde Oekraïense kinderen veilig te stellen laten zien hoe Ottawa met een reeks landen probeert samen te werken om praktische, humanitaire doelen te bereiken.
In een interview voorafgaand aan een maandagconferentie in Brussel zei Anand dat Ottawa gefocust is op wat het voor de Oekraïners kan bereiken, en niet zozeer op de vraag of Rusland begaat momenteel een genocidedaad.
“Voor mij is de belangrijke vraag: wat doen we hier en nu, wat doen we om Oekraïense kinderen thuis te brengen”, vertelde ze aan The Canadian Press.
“De kwesties met betrekking tot de terminologie en de classificatie van de illegale en niet te rechtvaardigen Russische invasie zullen worden gehoord in het internationale rechtssysteem. We weten allemaal dat de acties van Rusland in strijd zijn met het internationaal recht – ze zijn verwerpelijk en we zullen er alles aan doen om Rusland ter verantwoording te roepen.”
In 2024 lanceerde de regering-Trudeau samen met Oekraïne een internationale coalitie van landen die aandrong op de terugkeer van Oekraïense kinderen die tijdens de oorlog waren ontvoerd. Canada is mede-gastheer van een maandagtop van die coalitie in Brussel om de balans op te maken van deze inspanningen.
Sinds maart 2023 zijn de Russische president Vladimir Poetin en een hoge Russische functionaris onderworpen aan een arrestatiebevel van het Internationaal Strafhof op beschuldiging van onwettige deportatie en overdracht van kinderen.
Oekraïne en zijn bondgenoten geloven dat Rusland effectief 20.000 kinderen heeft ontvoerd; ongeveer 2.000 van hen zijn teruggekeerd. Het Humanitarian Research Lab van Yale University denkt dat er feitelijk 35.000 Oekraïense kinderen onder dwang worden vastgehouden in Rusland, de delen van Oekraïne die het bezet en Wit-Rusland.
Ontvang dagelijks nationaal nieuws
Ontvang dagelijks Canada-nieuws in uw inbox, zodat u nooit de belangrijkste verhalen van de dag hoeft te missen.
Moskou heeft deze beweringen afgewezen en heeft soms gesuggereerd dat kinderen vrijwillig in veiligheid zijn gebracht, vooral weeskinderen. Russische functionarissen hebben ook herhaaldelijk beweerd dat de Oekraïense cultuur niet bestaat, vooral niet in grote delen van Oekraïne waar mensen Russisch spreken.
Ondanks de beweringen van Rusland hebben mensenrechtenorganisaties gevallen gedocumenteerd waarin kinderen onder dwang werden geadopteerd in Russische gezinnen, waar ze de Oekraïense cultuur moesten verwerpen. Ze melden dat sommige ontvoerde kinderen een militaire opleiding hebben gevolgd.
“Wanneer deze kinderen uit hun families worden gestolen, ondergaan ze in veel gevallen een proces van indoctrinatie, waarbij ze gedwongen worden de Russische taal te leren, ze worden gedwongen Russische liederen te zingen, ze worden gedwongen in de Russische taal te bidden en de cultuur van het Russische volk over te nemen,” zei Anand.
Hoewel de coalitie erin is geslaagd enkele gezinnen te herenigen, wordt zij tijdens een actief conflict geconfronteerd met uitdagingen bij het identificeren van kinderen en het onderhouden van contact.
De coalitie komt deze week bijeen om te bekijken hoe nieuwe financiering kan helpen bij het identificeren van en contact opnemen met deze kinderen, en om de inspanningen te herzien om bewijs te verzamelen van mogelijke misdaden die ooit vervolgd zouden kunnen worden.
“Gezinnen vormen de basis van gemeenschappen en sterke gemeenschappen zorgen voor een sterk land. En dus is dit, naar mijn mening, absoluut cruciaal voor het werk dat Canada internationaal kan doen”, zei Anand.
Qatar heeft opgetreden als tussenpersoon tussen Moskou en Kiev om de terugkeer van kinderen te vergemakkelijken. Het initiatief wordt gesteund door landen buiten Europa, waaronder Chili en Argentinië, waarvan de regeringen totaal verschillende politieke opvattingen hebben.
Anand zei dat dit een voorbeeld is van de ‘netwerkdiplomatie’-aanpak van de regering, waarbij ze zowel met haar nauwste bondgenoten als met nieuwere partners samenwerkt om specifieke, gedeelde doelen te bereiken.
Voordat de conferentie in Brussel van start gaat, zal Anand deelnemen aan de Raad Buitenlandse Zaken van de Europese Unie, die het buitenlands beleid van het blok coördineert, om Oekraïne te bespreken. De raad betrekt zelden niet-Europese ministers bij zijn beraadslagingen, merkte Anand op.
“De omvang van de inspanningen van Canada blijft sterk,” zei ze. “Dat is, geloof ik, een van de redenen waarom ik ben gevraagd en uitgenodigd om de FAC bij te wonen.”
Ze zal ook een ontmoeting hebben met NAVO-secretaris-generaal Mark Rutte als onderdeel van haar voortdurende streven om het bondgenootschap zich meer te laten concentreren op de veiligheid in het Noordpoolgebied.
Anand zei dat ze ook met haar Belgische tegenhanger, Maxime Prévot, zal spreken over het bredere Oekraïne-beleid. Ze zei dat deze discussie betrekking zal hebben op de pogingen van Canada om Russische bezittingen in het buitenland in beslag te nemen en verbeurd te verklaren ter ondersteuning van de oorlogsinspanningen van Oekraïne. Het grootste deel van de reserves van de Russische centrale banken in het buitenland staan op de in Brussel gevestigde Euroclear-bankrekeningen.
Europese landen hebben tot nu toe alleen beslag gelegd op de rente die op Russische rekeningen wordt verdiend. België heeft het idee om de daadwerkelijke fondsen te verbeuren verspeeld, met het argument dat dit het land aan grote risico’s zou blootstellen en investeerders zou afschrikken.
Na Brussel gaat Anand naar Oman en Qatar om te praten over zowel regionale kwesties als Oekraïne.
“Overal waar ik kom, wijs ik op het belang van gezinshereniging”, zei ze.
© 2026 De Canadese pers
