Toen regisseur en scenarioschrijver Peter Hyams de wens uitsprak om een western te maken – slechts een paar jaar na zijn sciencefictionhit uit 1977 Steenbok Eén – de reactie die hij kreeg was niet bepaald enthousiast. “Iedereen zei: ‘Je kunt geen western maken; westerns zijn dood; niemand wil een western maken'”, zei Hyams. vertelde het tijdschrift Empire. “Ik herinner me dat ik het raar vond dat dit genre, dat zo lang had bestaan, gewoon verdwenen was. Maar toen werd ik wakker en kwam tot de conclusie – uiteraard na andere mensen – dat het eigenlijk springlevend was, maar dan in de ruimte.”
Hyams had in beide opzichten gelijk: de western in zijn klassieke vorm was begin jaren tachtig grotendeels een kassucces, maar veel van de stijlfiguren van het genre hadden hun weg gevonden naar sciencefictionfilms zoals Star Wars en zijn vele navolgers, evenals inzendingen zoals Vreemdeling En Gekke Max. Glanzende toekomstvisies waren vervangen door vuile, stoffige, ruige visies – het perfecte forum voor Hyams’ idee voor een film over het leven aan de grens: ‘Ik wilde iets doen aan Dodge City en hoe moeilijk het leven was.’
Het resultaat was Buitenlandmet in de hoofdrol Sean Connery als William O’Niel, een vermoeide, kwetsbare (en zeer on-James-Bond-achtige) federale maarschalk die een jaar lang dienst moet doen in een titaniummijnkolonie op Io, de helse, vulkanische derde maan van Jupiter (Hyams zou drie jaar later terugkeren naar een andere Jupiter-maan, Europa, met zijn ondergewaardeerde maan). 2010: het jaar waarin we contact maken). De arbeiders, beheerders en ondersteunend personeel van de mijn wonen in een claustrofobische, grungy, warren-achtige basis bovenop de mijnen; De omstandigheden zijn zo onherbergzaam voor het gezinsleven dat O’Niel’s vrouw en zoontje na twee weken op borgtocht vrijkomen.
O’Niel krijgt te horen van de algemeen directeur, Sheppard (een grommende Peter Boyle van Jonge Frankenstein roem), dat als hij zich aan de lijn houdt en de orde handhaaft, het hem prima zal lukken. Dan wordt een reeks onverklaarbare zelfmoorden en aanvallen van waanzin onder de arbeiders door O’Niel getraceerd tot een medicijn dat het uithoudingsvermogen en de productiviteit verhoogt, maar uiteindelijk tot psychose leidt. De substantie wordt door Sheppard zelf gedistribueerd – in een poging om de productie en de winst van de mijn te laten stijgen – die niet van plan is O’Niel in de weg te laten staan, ook al belooft laatstgenoemde de operatie van Sheppard te zullen stopzetten.
Buitenland is door de jaren heen beroemd bestempeld als een losse remake van Hoog middagen hoewel het niet bepaald een herinterpretatie is van die klassieke western uit 1952, bevat het wel verschillende elementen van de plot van laatstgenoemde film. In Hoog middagmoet de maarschalk van Gary Cooper de confrontatie aangaan met een bende wrede moordenaars, waarbij zijn vrouw hem overslaat (hoewel ze wel terugkeert) en niemand in de hele stad bereid is hem bij te staan, zelfs zijn eigen plaatsvervanger niet. De film speelt zich in realtime af terwijl Cooper wacht op de aankomst van de schurken in de volgende trein, terwijl de klok tikt.
De tweede helft van Buitenland wordt niet in realtime afgewikkeld, maar telt op dezelfde manier af tot de aankomst van de volgende shuttle – wat meer dan 60 uur duurt en twee door Sheppard ingehuurde huurmoordenaars meeneemt om O’Niel uit te schakelen. Zijn pleidooien om hulp van de arbeiders – die dol zijn op hun bonussen – blijven onbeantwoord, en zelfs de politieambtenaren onder zijn bevel weigeren een vinger uit te steken (zijn plaatsvervanger probeert hem uiteindelijk zelfs te vermoorden). De enige hulp die hij krijgt, komt van de cynische, misantropische arts van het mijnstation (onder spanning staande draad Frances Sternhagen). “Begrijp dit niet verkeerd”, zegt ze op een gegeven moment tegen O’Niel. “Ik toon geen karakter. Gewoon tijdelijke waanzin.”
De western krijgt een sciencefiction-make-over Buitenland.
Filmwinkel/Shutterstock
Het is een hard, somber en meedogenloos scenario – een scenario dat in veel opzichten op niet alleen lijkt Hoog middag Maar Vreemdelingslechts twee jaar eerder uitgebracht. Zelfs de openingstitels en de muziek van Jerry Goldsmith (hij scoorde beide films) weerspiegelen het meesterwerk van Ridley Scott uit 1979, waarin ook arbeiders te zien waren die gevaar liepen aan de rand van een uitgestrekte, mysterieuze grens. Leuk vinden Vreemdeling, Buitenland voegt het element van uitbuiting van werknemers toe aan de situatie Hoog middag scenario; net zoals het bedrijf Weyland-Yutani in Vreemdeling beschouwt zijn werknemers als vervangbaar, Buitenland’s Con-Amalgamated kijkt de andere kant op – zelfs als het om de dood van zijn werknemers gaat – zolang de winsten maar binnenstromen.
Net zoals O’Niel zijn wanhopige standpunt inneemt, is een eenzame held die strijdt tegen de krachten van hebzucht en corruptie – of het nu een monolithische bank, een landhongerige boer of een heel mijnstadje is – zeker een traditie in het westerse genre. Van Er was eens in het Westen naar Zwerver uit de Hoge Vlaktes naar Hel of hoog waterDe gevaren van de grens, de uitbuiting van arbeiders en de hebzucht van grote bazen zijn verweven in het weefsel van de western sinds de eerste uitstapjes van het genre naar het grote scherm. Met Buitenlandbewees Peter Hyams dat dezelfde thema’s de sprong van paardenopera naar ruimteopera konden maken – en net zo universeel en relevant konden blijven.
