45 jaar geleden kreeg een sciencefictionklassieker een laat briljant vervolg

1957 De ongelooflijke krimpende man wordt geprezen als een van de bepalende sci-fi-beelden van zijn tijd, een visueel indrukwekkende fantasie die zijn gevoel van verwondering – en verachtelijke terreur – niet in de verre ruimte of in de verre toekomst vond, maar in de alledaagsheid van het dagelijks leven. Directeur Joël Schumacherscenarioschrijver Jane Wagner en natuurkracht-komiek Lily Tomlin geloofden daarentegen dat het de perfecte kandidaat was voor een goede oude lampoon.

Vandaag 45 jaar geleden uitgebracht, in 1981 De ongelooflijke krimpende vrouw was opgevat als een eenvoudig vervolg op het origineel van Jack Arnold (zelf een bewerking van de roman van Richard Matheson De krimpende man), die zich zou concentreren op vrouw Louise die de microscopische wereld van haar verloren echtgenoot betreedt. Maar het idee bleef steken in de ontwikkelingshel tot eind jaren zeventig, toen John Landis besloot dat er een komische transformatie nodig was.

Helaas, vanwege budgettaire beperkingen (Landis had een spektakel voor ogen dat hij nagesynchroniseerd een “kruising tussen Star Wars En Ik hou van Lucy”) en andere verplichtingen (een weinig bekende film genaamd De Bluesbroers), was het Schumacher die de foto eindelijk op het scherm moest brengen. De eerste regisseur, daarna vooral bekend vanwege het co-schrijven van muziekfoto’s De Wiz, AutowasEn Fonkeling, gaf later toe dat hij er tot over zijn oren in zat, maar werd geholpen door de onmetelijke talenten van zijn hoofdrolspeelster.

Zelfs als ze is verkleind tot het formaat van een luciferstokje, verlicht Tomlin nog steeds het hele scherm. Ze krijgt ook volop kansen om met haar talenten te pronken, door personages uit haar one-woman-shows (no-nonsense biologische cosmetica-verkoopster Judith) en Rowan en Martin’s Laugh-In (onbeleefde telefoniste Ernestine), evenals de grote en miniatuurversies van huisvrouw Pat. Eddie Murphy, eet je hart op.

Natuurlijk is het Pat die centraal staat als de vrouw die een negatieve reactie ondervindt op de experimentele huishoudelijke producten die ad-directeur Vance (Charles Grodin) mee naar huis neemt, en vervolgens een mediasensatie wordt en het belangrijkste doelwit van een kwaaddoend bedrijf. Tomlin begrijpt de verwarring en angst die gepaard gaan met deze dramatische verandering van perspectief, die zich soms afspeelt als een zenuwslopende lichaamshorror.

Maar met een van Amerika’s grappigste vrouwen bij de hand, De ongelooflijke krimpende vrouw is meer geïnteresseerd in het halen van komische kilometers uit zijn fantastische scenario. Pat wordt zo klein dat ze gedwongen wordt in een poppenhuis te wonen waar ze wordt gedoucht door een Betsy Wetsy. Dan is er nog de slapstickscène waarin onze kleine heldin, gekleed in een Little Bo Peep-kostuum, per ongeluk van het echtelijke bed op een skateboard en in de armen van een Ken-pop wordt geslingerd. Tel daarbij de smerige scène waarin ze bedekt is met rottend voedsel nadat ze in een vuilstortplaats is gevallen, en het is duidelijk dat Tomlin heeft geleden voor haar kunst.

Wagner, de echte partner van Tomlin, mist ook nooit de kans om de bizarre situatie te ontginnen voor woordspelingen. ‘We zullen dit bespreken als je van je zeepkist afkomt’, verklaart Vance na een ruzie waarin zijn vrouw, ja, je raadt het al, letterlijk op een zeepkist staat. Dan is er de begrafenis, die wordt opgevoerd nadat Pat vermoedelijk is omgekomen tijdens het afvalverwerkingsincident, waar Judith prijst: “Niemand zal ooit haar schoenen vullen.” Ba-dum-tish.

Naast grappige woordspelingen en kluchtige stunts, De ongelooflijke krimpende vrouw gooit er voor de goede orde ook wat satire in. De halsstarrige media krijgen het in de gaten hoe ze vrolijk op het ongeluk van anderen springen; Als voorbode van een tv-landschap waarin alles tot in de puntjes wordt geanalyseerd, vraagt ​​een presentator zich hardop af of Pats beproeving een metafoor is (“De rol van de huisvrouw is steeds minder belangrijk geworden…”).

Er zijn ook enkele grote veranderingen nodig in de consumentencultuur, van de valse beloften van de reclame-industrie tot de gelukkige onwetendheid over wat we precies in ons lichaam stoppen. Judiths zoektocht naar ingrediënten door het gangpad met granen (“tumescent weefsel van het stierenscrotum”) kan je voor het leven van Cheerios afhouden. Het is geen toeval dat de film begint en eindigt buiten een supermarkt.

Toepasselijk, De ongelooflijke krimpende vrouw is veel effectiever als het zich op de kleinere dingen concentreert dan als het zich richt op zijn grote samenzwering, die zich meer geschikt voelt voor Schumachers latere genre-kaskrakers dan een anderszins beminnelijke binnenlandse komedie. Het concept van de film was al gedurfd genoeg zonder toevoeging van een hersenkraker, een enthousiaste wetenschapsnerd en een schimmige onderneming die vastbesloten was de hele bevolking te laten krimpen met behulp van Pats bloed.

In tegenstelling tot het origineel stuurde het het publiek in ieder geval met een glimlach naar huis in plaats van met existentiële wanhoop. Terwijl de ongelooflijk krimpende man van Grant Williams zijn kleine lot en eeuwige eenzaamheid accepteerde in een ongelooflijk sombere finale, wordt Tomlin hersteld naar haar standaardtoestand, waarbij dezelfde onbekende chemicaliën die haar kwaal veroorzaakten ook de remedie blijken te zijn. Nou ja, in ieder geval kort. In een last-minute wending die een vervolg suggereerde, realiseert Pat zich dat ze nu een beetje te veel groeit.

Ondanks de inspanningen van zijn ster, De ongelooflijke krimpende vrouw was geen opmerkelijk succes, en het is respectabel maar niet vervolgwaardig Bruto 20 miljoen dollar zet loon in voor verdere vormveranderende avonturen. Toch blijft dit kleine kappertje, met zijn charmante praktische effecten, levendige pastelkleurige esthetiek en een winnende hoofdrol van een grappige vrouw aan de top van haar kunnen, enorm leuk.

De ongelooflijke krimpende vrouw wordt gestreamd op Amazon Prime.