Toen een nachtelijke operatie van de Amerikaanse speciale troepen leidde tot de arrestatie van de Venezolaanse president Nicolas Maduro, geloofden velen dat het moment eindelijk was aangebroken voor de oude oppositieleider van het land, Maria Corina Machado.
Die hoop vervloog snel.
Kort na de operatie maakte de Amerikaanse president Donald Trump duidelijk dat hij Machado niet zou steunen, zelfs niet als Maduro uit de macht zou zijn gezet.
“Ik denk dat het heel moeilijk voor haar zou zijn om de leider te zijn. Ze heeft niet de steun binnen, of het respect binnen, het land. Ze is een heel aardige vrouw, maar ze heeft niet het respect”, zei Trump.
De 58-jarige Machado is al ruim twintig jaar een van Maduro’s meest uitgesproken tegenstanders. In 2023 won ze de voorverkiezingen van de oppositie met 93 procent van de stemmen, ondanks dat ze door sommigen algemeen als te radicaal werd beschouwd.
Lees ook: 2 presidenten, dezelfde misdaad, verschillende uitkomsten: de tegenstrijdigheid van Trump
Kort daarna verbood de regering van Maduro haar om een openbaar ambt te bekleden, waardoor ze niet kon meedoen aan de presidentsverkiezingen van 2024. Als reactie daarop steunde ze een vervangende kandidaat, Edmundo Gonzalez, een 74-jarige gepensioneerde diplomaat.
Maar Maduro riep de overwinning uit bij de verkiezingen van 2024, terwijl de oppositie de regering beschuldigde van verkiezingsfraude en de uitslag bleef betwisten.
In oktober ontving Machado de Nobelprijs voor de Vrede omdat hij “de vlam van de democratie brandend hield te midden van een groeiende duisternis”. Het Noorse Nobelcomité zei dat ze geëerd werd “voor haar strijd om een rechtvaardige en vreedzame overgang van dictatuur naar democratie te bewerkstelligen”. Ze droeg de prijs op aan Trump, die er geen geheim van maakte hoezeer hij hem begeerde.
Hoewel Machado jarenlang had gewerkt aan het opbouwen van banden met Trump, vertaalden die inspanningen zich niet in steun toen het moment daar was.
‘Ik heb sinds oktober niet meer met Trump gesproken’
In een interview met Fox News op maandag zei Machado dat ze sinds oktober geen contact meer heeft gehad met de Amerikaanse president, wat aangeeft dat ze niet op de hoogte was van de operatie in Venezuela.
‘Eigenlijk heb ik op 10 oktober met president Trump gesproken, dezelfde dag dat de (Nobelvredes)prijs werd aangekondigd, (maar) sindsdien niet meer’, zei ze.
Machado verliet Venezuela vorige maand om naar Noorwegen te reizen om de onderscheiding in ontvangst te nemen en is sindsdien niet meer teruggekeerd. Toen haar werd gevraagd of ze terug wilde gaan, zei ze: ‘Ik ben van plan zo snel mogelijk te gaan.’
Het interview was haar eerste sinds de Amerikaanse aanval op Venezuela en de gevangenneming van Maduro. Hoewel hij uitgesloten was van de plannen van Washington, verwelkomde Machado publiekelijk de Amerikaanse actie.
Ze beschreef het als ‘een enorme stap voor de mensheid, voor vrijheid en menselijke waardigheid’ en bedankte Trump voor ‘de historische acties die hij heeft ondernomen tegen het narco-terroristische regime’. Ze herhaalde dat ze bereid is haar Nobelprijs met hem te delen omdat de Amerikaanse president ‘die verdient’.
Verwijzend naar de dag dat Maduro werd gevangengenomen, zei ze dat 3 januari “de geschiedenis zal ingaan als de dag waarop gerechtigheid de tirannie versloeg.”
Waarom Trump een stap terug deed?
Volgens De New York Timeswas de beslissing om Machado niet te steunen gebaseerd op verschillende factoren. De Amerikaanse inlichtingendienst concludeerde naar verluidt dat de oppositie moeite zou hebben om effectief te regeren. Tegelijkertijd was de relatie van Machado met Trump-functionarissen verslechterd.
Hoge Amerikaanse functionarissen zouden gefrustreerd zijn door haar herhaalde beweringen dat Maduro zwak was en op instorten stond, omdat ze geloofden dat deze beoordelingen onnauwkeurig waren. Ze vroegen zich ook af of ze realistisch gezien de macht zou kunnen overnemen.
Volgens een Washingtonpost Volgens het rapport was Trump niet tevreden met haar besluit om de onderscheiding in ontvangst te nemen. Twee bronnen in het Witte Huis beschreven het als de ‘ultieme zonde’ en zeiden dat hij daarna zijn interesse in het steunen van haar verloor.
Voorlopig heeft Maduro’s vice-president, Delcy Rodriguez, de functie van interim-president overgenomen. Amerikaanse functionarissen beschouwen samenwerking met Rodriguez naar verluidt als de meer praktische optie. Rodriguez is een voorkeurskeuze van mondiale oliebestuurders.
Voorlopig lijkt het herstel van de democratie in Venezuela niet de topprioriteit van Washington. De Amerikaanse minister van Buitenlandse Zaken Marco Rubio zei dat verandering in Venezuela niet van de ene op de andere dag zal plaatsvinden.
“Deze dingen kosten tijd”, zei Rubio in een interview, eraan toevoegend dat de nationale belangen van de VS de onmiddellijke prioriteit hadden. Hij zei ook dat het veiligstellen van een volledige regimeverandering langdurige militaire betrokkenheid in Venezuela zou vereisen.
