De vijf decennia lange carrière van Akira Kurosawa kent tientallen invloedrijke titels. De ‘Rashomon’-filmmaker droeg zijn invloeden op zijn mouw: zijn liefde voor de Russische literatuur, de impressionistische kunst en de marxistische sociaal-economie vormden slechts het topje van deze ideologische ijsberg. Kurosawa’s manier van filmmaken daagde conventionele narratieve structuren en visuele vertelnormen uit, die hij toepaste door middel van kunstzinnige schermdoekjes en slow-motionscènes.
Het is duidelijk dat Hollywood een grote schuld aan Kurosawa verschuldigd is, aangezien het iedereen heeft beïnvloed, van George Lucas tot Sergio Leone. Afgezien van deze voor de hand liggende invloeden, zijn sommige misschien onder de radar gebleven, zoals ‘Battle Beyond the Stars’ is een sciencefiction-remake van de Kurosawa-klassieker ‘Seven Samurai’. Hoewel er plezier te beleven valt met deze ruimte-operafilm, houden sommige Hollywood-titels ervan de Bruce Willis-met in de hoofdrol ‘Last Man Standing’ slaagde er niet in de essentie van Kurosawa’s ‘Yojimbo’ te vatten.
Tussen de zee van door Kurosawa geïnspireerde verhalen en lookalikes bevindt zich Andrei Konchalovsky’s “Runaway Train”, gebaseerd op een origineel scenario uit de jaren zestig, geschreven door Kurosawa zelf. Het idee ontstond bij de Japanse filmmaker nadat hij in 1963 een artikel had gelezen over een op hol geslagen trein, dat de basis vormde voor zijn script dat hij samen met oude medewerkers Hideo Oguni en Ryuzo Kikushima schreef. Kurosawa’s verhaal ging vooral over twee ontsnapte gevangenen die zich schuilhielden aan boord van een stilstaande trein, die plotseling begon weg te rollen en op weg was naar een onbekende bestemming. Hoewel Kurosawa wilde dat dit script zou worden vertaald in zijn allereerste kleurenfilm (in plaats daarvan kreeg zijn film “Dodes’ka-den” uit 1970 de eer), leidden problemen met financiële steun ertoe dat de film voor onbepaalde tijd op de plank lag.
Konchalovsky leidde uiteindelijk de actiethriller uit de jaren 80 en injecteerde deze met een ongelovig randje dat de bedoeling van het originele script radicaal veranderde. Dit is zeker geen slechte zaak, aangezien deze versie van “Runaway Train” zowel clichématig als overtuigend is.
Runaway Train is een heerlijk intense ervaring die bedoeld is om vaker dan één keer te bekijken
“Runaway Train” begint met Oscar Manheim (een briljante Jon Voight), een bankrover die drie jaar in eenzame opsluiting heeft doorgebracht in de Stonehaven Maximum Security Prison in Alaska. Nadat een plan om uit de gevangenis te ontsnappen mislukt, werkt Oscar samen met medegevangene Buck McGeehy (Eric Roberts). Het duo stapt op een trein met vier locomotieven, net als de spoorwegmachinist een fatale hartaanval krijgt. Dit leidt tot een eindeloos versnellende trein met afgebrande remschoenen, wat verdere complicaties veroorzaakt voor onze weggelopen veroordeelden, die beperkte mogelijkheden moeten aanboren als ze een gruwelijke dood willen vermijden.
Konchalovsky’s verhaal is enigszins voorspelbaar, maar dit berooft “Runaway Train” niet van zijn vele spanning. Terwijl de locomotieven op volle snelheid vooruit razen, voelen we de ernst van de situatie, vooral als de zaken een belachelijk dramatische wending nemen. We worden geconfronteerd met de onvermijdelijke dreiging van een botsing met een andere trein (in de buurt van een kerncentrale, niet minder) en angstige ambtenaren die hun best doen (en er niet in slagen) om de situatie op te lossen. Zowel Voight als Roberts leveren passend hectische optredens, aangevuld met even opwindende actiescènes die meer over hun persoonlijkheid onthullen dan welke dialoog ooit zou kunnen.
De film beschikt ongetwijfeld over zijn schlocky glans, maar is ook niet verstoken van somber drama. Konchalovsky vraagt ons op subtiele wijze of veroordeelden als Oscar of Buck, aan wie in de gevangenis fundamenteel medeleven is ontzegd, ooit in zichzelf kunnen vinden vriendelijk te zijn. De op hol geslagen treinervaring vergroot hun angsten alleen maar en voegt een vleugje wanhoop toe aan hun dagelijkse strijd.
Hoewel deze actiethriller Kurosawa niet bepaald schreeuwt qua stijl en inhoud, is het een leuke, robuuste interpretatie van een script geschreven door een auteur.
