Verhaal: De film speelt zich af in het Brazilië van 1977 en volgt Marcelo, een voormalige professor, die na politieke problemen en persoonlijk verlies naar Recife vlucht, in de hoop zichzelf te beschermen en opnieuw contact te maken met zijn jonge zoon.Beoordeling: ‘The Secret Agent’ komt over als een film die wil dat je je in zijn wereld nestelt in plaats van er doorheen te haasten. Geregisseerd door Kleber Mendonça FilhoHet verhaal speelt zich af in Brazilië in 1977, tijdens de politieke onrust van de Braziliaanse militaire dictatuur, toen angst het dagelijks leven bepaalde. Hoewel de titel een snel bewegend spionageverhaal suggereert, is de film eigenlijk rustiger en persoonlijker dan dat. Het is niet opgebouwd rond missies of dramatische hoogtepunten; in plaats daarvan wordt nauwkeurig gekeken naar de manier waarop politieke druk gewone mensen beïnvloedt en hoe die druk langzaam de manier verandert waarop zij denken en zich gedragen. Vanaf de openingsscènes, wanneer een lijk naast een benzinestation wordt getoond, is er een voortdurend gevoel dat er iets niet klopt, zelfs op eenvoudige, alledaagse momenten.De film speelt zich af in 1977 en volgt Armando (Wagner Moura), een voormalige professor wiens leven uiteenvalt na de dood van zijn vrouw en de toenemende politieke druk om hem heen. Geconfronteerd met bedreigingen die verband houden met het militaire regime, verlaat hij São Paulo en reist naar Recife, in de hoop verborgen te blijven en de band met zijn jonge zoon weer op te bouwen. In Recife huurt Armando een kamer in een opvangcentrum dat wordt gerund door Dona Sebastiana (Tânia Maria), een oudere vrouw die hem onderdak en steun biedt. Daar neemt hij de naam Marcelo aan en probeert zich onopvallend te houden, maar hij realiseert zich al snel dat de stad nauwlettend in de gaten wordt gehouden en gevuld is met informanten. Terwijl hij op zoek is naar werk en veilige contacten, komt hij activisten en ondergrondse figuren tegen die zich verzetten tegen het regime. Ondertussen worden fragmenten van zijn verhaal jaren later opnieuw bekeken aan de hand van opgenomen banden en getuigenissen, waaruit blijkt hoe zijn tijd in Recife zich ontvouwde en de gevolgen van de keuzes die hij maakte terwijl hij onder voortdurend toezicht leefde.Wat de film interessant maakt, is niet een reeks dramatische gebeurtenissen, maar de sfeer die hij creëert. Het gevoel bekeken te worden is constant, zelfs als niemand Marcelo zichtbaar volgt. Gesprekken voelen bewaakt en stiltes voelen zwaar. Het tempo is langzaam, maar het voelt eerder opzettelijk dan per ongeluk. De film geeft kijkers de tijd om het milieu in zich op te nemen en de mensen van dichtbij te observeren. De recreatie van het Brazilië van de jaren zeventig voelt natuurlijk aan, van de kleding en muziek tot het uiterlijk van gebouwen en openbare ruimtes. Soms introduceert de film beelden of momenten die enigszins vreemd of onverwacht aanvoelen, maar legt deze niet altijd uit. Eén scène, waarin een afgehakt menselijk been door een park beweegt en mensen schopt, is uitgesproken surrealistisch. Dergelijke momenten kunnen sommige kijkers in verwarring brengen, maar ze weerspiegelen de verwarring en instabiliteit van die periode. Het leven onder druk heeft zelden een duidelijke betekenis, en de film weerspiegelt dat gevoel.Wagner Moura speelt Marcelo/Armando met terughoudendheid en controle. Hij verandert het personage niet in een luide figuur. In plaats daarvan toont hij spanning door middel van gebaren, reacties en momenten van stilte. Je kunt Marcelo zien nadenken, zich zorgen maken en zijn opties afwegen, zelfs als hij heel weinig zegt. Vooral zijn scènes waarin de kindacteur zijn zoon speelt, zijn ontroerend omdat ze een kant van hem laten zien die zachter en menselijker is. Tânia Maria, als Dona Sebastiana, brengt warmte en stevigheid in haar rol. Ze voelt zich iemand die veel veranderingen heeft meegemaakt en heeft geleerd te volharden. Maria Fernanda Cândido als Elza levert een gegronde prestatie en portretteert iemand die op haar eigen manier probeert te overleven in een moeilijk moment in de geschiedenis van Brazilië.‘The Secret Agent’ probeert niet alles netjes af te ronden en kent geen definitief einde. Het laat enkele vragen open en wil dat kijkers het verhaal voelen in plaats van zien. De film houdt zich minder bezig met het bieden van opwinding en meer geïnteresseerd in het laten zien hoe angst onderdeel wordt van het dagelijks leven. Met een speelduur van 2 uur en 36 minuten vergen de lengte en het ritme geduld, maar creëren ze ook ruimte voor reflectie. In plaats van het publiek te vertellen wat ze moeten voelen, vertrouwt de film erop dat de kijkers bij de personages blijven en hun eigen conclusies trekken. Het presenteert een specifieke tijd in de geschiedenis, maar de emoties die het onderzoekt, onzekerheid, verlies en stille weerstand, voelen ook buiten die setting herkenbaar aan.
