Door Jennifer Asencio
| Gepubliceerd
Er waren eens films over gevechten tussen goed en kwaad. Er waren duidelijke kampen waar het publiek naar verwachting voor zou pleiten. We hoefden onze helden niet altijd aardig te vinden, en sommige van de beste helden hadden diepe gebreken, maar ze werden van de schurken gescheiden door de strijd voor gerechtigheid, gelijkheid en bescherming van de onschuldigen. Hoe vaag de lijnen ook waren, we wisten wie wie was.
Meer recentelijk is er een trend geweest om de verhalen van de schurken opnieuw te vertellen om hun daden uit te leggen en zelfs te rechtvaardigen. Verhalen zijn opnieuw samengevoegd om oude schurken in goeden te veranderen. Dit gaat zelfs zo ver dat voormalige helden een slechterik worden gemaakt door iconische verhalen na te vertellen.
Netflix heeft onlangs een dergelijke onderneming aangekondigd, een herschrijving van het Assepoester-sprookje waarin de kwaadaardige stiefzusters, de oorspronkelijke ‘gemene meisjes’, worden herschikt als onbegrepen buitenbeentjes. Het meest recente deel van de Predator-franchise, Roofdier: Badlandsgaat over een buitenbeentje vreemdeling probeert aan te sluiten bij zijn stam van gevaarlijke jagers voor wie mensen een prooi zijn. In plaats van te leren van het slechte voorbeeld van de jaloerse stiefzusters of bang te zijn voor het onmenselijke instinct van de Predator, wordt het publiek gevraagd om met deze personages te sympathiseren en zich te verhouden tot hun menselijkheid.
Dit gebeurt met talloze populaire franchises. Veel versies van Dracula probeer het eeuwenoude monster te koppelen aan een romance met Mina Harker, en haar zelfs voor te stellen als de reïncarnatie van zijn verloren liefde. Dracula: Onverteld maakt hem tot de held, die met alle mogelijke middelen tegen de Turken vecht. Hoewel het waar is dat Ivan de Verschrikkelijke, de inspiratiebron voor Dracula, tegenover de Turken stond, stond de regionale krijgsheer bekend om zijn ongewone wreedheid. Zijn fictieve bewerking is zo puur kwaadaardig dat hij nog meer kwaad om zich heen aantrekt. Dracula is geen personage om naar op te kijken.
Een ander personage dat een reversal-herschrijving heeft gezien, is Maleficent van Disney’s Doornroosje. Kleine kinderen die haar in de geanimeerde versie op het grote scherm zagen, waren doodsbang door haar overweldigende aanwezigheid, vooral toen ze zichzelf in een draak transformeerde om tegen prins Phillip te vechten. Angelina Jolie’s vertolking verandert de angstaanjagende tovenares niet alleen in een held, maar de Maleficent-film maakt haar ook het slachtoffer van de brutaliteit van koning Stephan, de vader van de sprookjesprinses.
Hoe slecht alles veranderde
Slecht is een van de eerste pogingen om karakters te rehabiliteren die oorspronkelijk als kwaadaardig waren geschreven. De film is een bewerking van het stuk, maar het stuk is op zijn beurt gebaseerd op de roman uit 1995 van Gregory Maguire, een donkerdere en gewelddadigere kijk op de gebeurtenissen in Oz.
Het stuk verandert de rol van Glinda, die door schrijver L. Frank Baum werd gepositioneerd als de Goede Heks van het Noorden, tijdens haar tijd als jonge leeftijdsgenoot van de Boze Heksen van Oost en West in hun jeugd. Ze wordt ingegoten Slecht even ambitieus en populair, terwijl de slechterik uit Oz, nu Elphaba genaamd, een sympathiek personage is wiens langzame radicalisering tot de Boze Heks van het Westen wordt gekenmerkt door haar steun aan rechtvaardige zaken en strijd tegen een onderdrukkende dictator.
Wanneer Slecht voor het eerst werd gepubliceerd, was de ondermijning van hoe we normaal gesproken de boze heks van het Westen zagen een frisse nieuwe kijk op niet alleen het personage, maar ook op het concept van schurkenstaten. Gepresenteerd als een verhaal achter de schermen, luidde het zoveel vergelijkbare versies van populaire schurken in dat tegen de tijd dat de film, gebaseerd op de roman die in een toneelstuk was veranderd, werd uitgebracht, het concept zelf cliché was.
Het probleem met het humaniseren van schurken
Het probleem met deze hervertellingen is dat het humaniseren van de schurken hun kwaad eerder vermindert dan vergroot. Wanneer Hannibal Lecter een overtuigend achtergrondverhaal heeft over zijn overleving tegen de nazi’s, is het bijna begrijpelijk dat hij later een productieve seriemoordenaar wordt. Wanneer de Predator een gepeste jongere is die niet bij zijn stam past, is hij sympathiek en een slachtoffer… en slachtoffers kunnen geen schurken zijn. Zelfs Lucifer, de Duivel zelf, wordt bewonderenswaardig als zijn nieuwsgierigheid naar de mensheid hem ertoe brengt om voor de lol misdaden op te lossen.
Een verhaal vereist conflict, zelfs als het conflict plaatsvindt tussen twee mensen die in wezen ‘helden’ zijn, zoals in a romantische komediewaarbij de resolutie inhoudt dat de tegenpartijen bij elkaar worden gebracht. De oplossing van een conflict moet echter bevredigend zijn, en dat betekent dat er een bepaald ‘kwaad’ moet worden overwonnen. Wanneer dat kwaad gerechtvaardigde redenen heeft om zo slecht te zijn, wordt het een strijd tussen twee goede mensen. Eén van hen moet uiteindelijk verliezen, waardoor het publiek medelijden krijgt met de verliezer. Schurken geven ons een duidelijke tegenstander waar we ons niet slecht bij hoeven te voelen als we ze verslaan.
Game Of Thrones mislukte omdat er niemand was om te haten
Spel der Tronen en de romans waarop het was gebaseerd, vervaagden de grenzen tussen heldendom en schurkenstaten doordat ze extreem genuanceerde karakters hadden, van wie de meeste producten waren van de meedogenloze wereld waarin ze leefden. Een personage dat kinderen levend verbrandde, werd gerehabiliteerd na jaren van marteling. De waanzin van een gecharmeerde en charismatische prinses ontploft wanneer ze eindelijk met verlies te maken krijgt. De meeste personages in de show, evenals hun tegenhangers in het boek, behaalden zowel zonden als deugden. Zelfs de onschuldige maagdelijke koningin had een duistere verhaallijn.
De show was erg populair en fans spraken er elke week over, maar uiteindelijk was er geen voldoening. Personages waar mensen aan gehecht waren geraakt, lieten andere delen van het plot onbevredigd achter, en niemand voorspelde de ultieme slechterik omdat haar charisma haar nuance overschaduwde. We vonden iedereen zo leuk dat er maar weinig personages waren die we tegen het einde echt verslagen wilden zien; de werkelijk slechte karakters waren slechts mini-bazen zoals Walder Frey, King Joffrey en Ramsey Bolton, wier verdiende publiek feest vierde.
Het goede moet triomferen over het kwade, anders is er geen hoop
Mensen zien graag dat het goede over het kwade triomfeert, omdat het ons hoop geeft. Het echte leven is net zo ingewikkeld en rommelig als Spel der Tronen was, waar mensen van wie we houden ons pijn kunnen doen, en mensen van wie we een hekel hebben misschien wel de mensen zijn op wie we het meest vertrouwen. De leegte van een onbevredigend verhaal is hard, omdat zelfs entertainment dat ons aan het denken zet of ons expres verdrietig maakt, ons nog steeds een oplossing biedt. Dit is al zo sinds de eerste verhalen door nomadische stammen rond eeuwenoude kampvuren werden verteld.
Amusement wordt verondersteld bevredigend te zijn, en om dat te zijn moet het voor afsluiting in zichzelf zorgen. Hiervoor moet er een kwaad zijn dat verslagen moet worden. Als dat kwaad een slechterik is, dan zouden we hun nederlaag moeten kunnen steunen. We hoeven geen medelijden te hebben met de slechteriken. Laat ze slecht zijn.
