Voel je je opgebrand? ‘Involutie’ is daar het woord voor: NPR

Als u zich moedeloos voelt op het werk of opgebrand bent door de algemene druk van het leven, is er een perfect woord voor u: ‘involutie’.

Het Mandarijn-Chinese woord voor ‘involutie’ – neijuan – is nu een alomtegenwoordige slangterm. Het heeft een gevoelige snaar geraakt bij studenten die uitgeput zijn door meedogenloze academische concurrentie, ouders overweldigd door sociale verwachtingen en werknemers die voortdurend overuren moeten maken. Daarom onderzoeken we voor deze aflevering van Woord van de Week de evolutie van involutie.

“Involution” verscheen voor het eerst in het Engels met zijn moderne connotatie van nutteloosheid in 1963 academisch traject van de Amerikaanse antropoloog Clifford Geertz over de Nederlandse koloniale samenleving in Indonesië. Hij had gezien hoe mensen harder dan ooit op het land werkten, maar steeds minder voedsel opbrachten.

De term stuiterde vervolgens rond in niche-academische kringen. Geleerde Philip Huang gebruikte het in een baanbrekend boek studie proberen uit te leggen waarom het kapitalisme zich in de 20e eeuw niet organisch heeft ontwikkeld. Toen verscheen de term in een onderzoek naar belastinginners in het China van het begin van de 20e eeuw.

Prasenjit Duarnu hoogleraar aan de Duke University, had gemerkt dat deze belastinginners eigenlijk niet zo goed waren in het dwingen van boeren om te betalen. “Dit suggereerde voor mij dat er sprake was van een involutie, een administratieve involutie”, zegt hij.

Duara’s resulterende boek, Cultuur, macht en de staat, werd later in het Chinees vertaald. Maar hoe vertaal je ‘involutie’? Boekvertalers bedachten de zin neijuanwaarbij de Mandarijnse woorden voor “innerlijk” worden gecombineerd (in de) en “krullen” of “rollen” (Juan), wat een beroep doet op het idee van eindeloos terugfietsen naar jezelf.

Neijuan als Mandarijn-term zou in het academische taalgebruik gebleven zijn, ware het niet dat de pandemie van het coronavirus begin 2020 plaatsvond.

“Ik herinner me nog levendig dat ik een lang interview gaf aan een Chinese journalist”, zegt Biao Xiang, directeur van het Max Planck Instituut voor Sociale Antropologie in Duitsland. In dat interview uit 2020 zei met Chinese outlet Sixth Tonezette hij de eerste definitie op voor hoe neijuan wordt nu gebruikt – om een ​​algemeen gevoel van verveling aan te duiden wanneer je gevangen zit in wat hij een ‘eindeloze cyclus van zelfkastijding’ noemde.

“Je moet je inspanningen intensiveren, zonder doel met andere mensen concurreren, maar je kunt niet stoppen”, legde hij uit aan NPR. Zijn interview met Sixth Tone ging viraal, en van daaruit neijuan ging van start onder het Chinese publiek. “Op de een of andere manier verwoord ik gewoon wat mensen al weten en al voelen.”

Mensen in China gebruiken het nu neijuan om iets nutteloos te beschrijven of iets alleen voor de schijn te doen.

Dan neijuan werd meme-ified – bijvoorbeeld, een filmpje van een elite Chinese universiteitsstudent die op zijn laptop studeert, zelfs terwijl hij ’s nachts fietst, wat een visueel embleem vormt voor de absurditeit van neijuan gedrag.

Nu heeft het kronkelende pad van het woord een nieuwe wending genomen: neijuan is opgenomen in het officiële bureaucratische lexicon.

In 2024 zei de Chinese economische topfunctionaris, Li Qiang, bekritiseerd ‘spiraalvormige involutie’ in de economie, die een chronisch probleem beschrijft waarbij te veel Chinese bedrijven met elkaar concurreren en hetzelfde produceren.

Dit jaar hebben Chinese beleidsmakers onder leiding van de topleider van het land, Xi Jinping, afgetrapt hun ‘anti-involutie’-campagne om deze overcapaciteit in de productie aan te pakken.

De term is dus rond bij zijn oorsprong en beschrijft onproductieve economische activiteit. Zou iemand het woord kunnen zeggen neijuan … een volledige involutie heeft gemaakt?