Een drone cirkelt in de lucht boven Zaki Ramadan als hij mijn oproep beantwoordt. Als humanitaire hulpverlener in de zuidoostelijke deelstaat Blauwe Nijl in Soedan ziet hij hulpeloos hoe de hulp afneemt en burgers omkomen door de snelle toename van drone-aanvallen.
“We hebben alle humanitaire activiteiten stopgezet. We kunnen niet werken. Alle kantoren sluiten vanwege de drones – een deel van het gebied is geëvacueerd. WFP-personeel is twee dagen geleden uit het gebied vertrokken, in afwachting van drone-aanvallen”, zegt hij.
Drone-oorlogvoering heeft gemaakt Soedan’s De oorlog is een dodelijke val voor een bevolking van ruim 46 miljoen mensen, terwijl de Rapid Support Forces (RSF) en de Soedanese strijdkrachten (SAF) strijden om territorium.
Verkoold puin na een drone-aanval op een markt in Zuid-Kordofan
De Armed Conflict Location & Event Data, een onafhankelijke mondiale monitor, heeft ten minste 198 drone-aanvallen in Soedan gedocumenteerd die door beide partijen in de eerste twee maanden van 2026 zijn gelanceerd. Bij ten minste 52 daarvan vielen burgerslachtoffers, waarbij 478 mensen omkwamen.
“Voor ons, als we het geluid horen, haasten we ons gewoon en verstoppen ons. We rennen naar de rivier en soms kunnen we ons schuttersputje ingaan. We gaan naar de stad en gaan soms naar plekken waar geen gebouwen zijn”, zegt Zaki.
Het gebied waarin hij opereert wordt al tientallen jaren geteisterd door gewapende rebellie en staatsgeweld, maar deze keer is het anders.
Een gevaarlijke nieuwe diepte in oorlogsvoering
“Deze oorlog is heel anders. Deze keer gebruiken ze te veel drones. Vroeger – 20 of 30 jaar geleden – gebruikten ze deze drones niet, het was gewoon een normale botsing”, zegt hij.
Drone-oorlogvoering heeft een gevaarlijke diepte toegevoegd aan de humanitaire catastrofe in Soedan, door veilige hulpverlening en noodhulp in enkele van de zwaarst getroffen gebieden vrijwel onmogelijk te maken.
“Geen voedsel, geen medische zorg, geen sanitaire voorzieningen”, zegt Zaki. Mensen die zich in veiligheid proberen te brengen, hebben weinig tot geen mogelijkheid tot een toevluchtsoord.
Drones treffen de Universiteit van Kordofan. Foto: Darfur Netwerk voor Mensenrechten
Collegezalen zijn beschadigd door de staking. Foto: Darfur Netwerk voor Mensenrechten
:: Hebben drones de oorlog voor altijd veranderd?
Uit analyse van Sky News en het in kaart brengen van ACLED-gegevens is gebleken dat dodelijke drone-aanvallen zich over Soedan verspreiden en dat het aantal burgerslachtoffers snel stijgt.
Voor de derde opeenvolgende dag van nieuwe drone-aanvallen op de zuidelijke staat Witte Nijl raakte een RSF-drone woensdag een middelbare school en een schuilplaats, waarbij minstens 17 mensen omkwamen – voornamelijk schoolmeisjes – en 10 anderen gewond raakten.
Een begraafplaats in Noord-Kordofan, waar slachtoffers van een drone-aanval werden begraven. Afbeelding: Reuters
In slechts twee dagen tijdsbestek medio februari zouden naar verluidt meer dan 60 mensen zijn omgekomen door drones die door beide partijen werden gelanceerd, waarbij minstens 15 kinderen omkwamen bij een enkele Soedanese militaire drone-aanval op een schuilplaats.
In januari kwamen bij een drone-aanval op de N’djamena-markt in de provincie Dilling in Zuid-Kordofan 13 mensen om het leven, en een maand eerder kwamen bij een drievoudige drone-aanval van de RSF op een kleuterschool en ziekenhuis in dezelfde staat 114 mensen om het leven, waaronder 43 kinderen.
Detenties en deportaties
De muren komen steeds dichter bij burgers die te maken krijgen met escalerend geweld nu de grenzen sluiten. Drone-aanvallen verspreiden zich over de oostgrens naar het westen en treffen zelfs het grondgebied van buurland Tsjaad, waar bijna een miljoen Soedanese vluchtelingen verblijven.
Tsjaad heeft onlangs de grens met Soedan gesloten na meerdere grensoverschrijdende aanvallen door de RSF. Andere buurlanden willen Zuid-SoedanEthiopië en Libië hebben te maken met het gevaar van hun eigen burgeroorlogen en zijn steeds onveiliger voor vluchtelingen.
De paramilitaire groepering Rapid Support Forces (RSF) van Soedan
Landen sluiten hun grenzen vanwege de dreiging van RSF
Egypteeen belangrijke veilige haven voor Soedanese vluchtelingen, deporteert hen nu massaal. Honderdduizenden mensen worden nu geconfronteerd met de angst voor detentie, deportatie en de dood, terwijl de Egyptische autoriteiten brutaal optreden. De Soedanese ambassade in Caïro heeft gezegd dat in december en januari 578 Soedanese burgers zijn teruggestuurd naar Soedan.
Getroffen families hebben Sky News verteld dat hun status als asielzoeker bij de vluchtelingenorganisatie van de Verenigde Naties (UNHCR) vaak wordt genegeerd als hun dierbaren worden opgehaald. Op Facebook worden tientallen berichten over vermiste personen gedeeld om verdachten van arrestatie of deportatie op te sporen.
Mensen die de gevechten ontvluchten, hebben hun kamp opgezet in Noord-Darfur
Duizenden zijn gedwongen Al Fashir, de hoofdstad van Noord-Darfur, te verlaten
Vluchtelingen wonen in geïmproviseerde tenten
“Ze brachten ons naar de gevangenis en we waren doodsbang. Ik ben nog nooit eerder gevangen gezeten – in Soedan of elders – en was geschokt door de aanblik van de gevangenis. Het voelde alsof we in een soapserie zaten”, vertelde een Soedanese vluchteling die werd vastgehouden door de Egyptische autoriteiten aan Sky News.
Hij was taxichauffeur in de Soedanese stad Al Fashir. Hij vluchtte uiteindelijk uit de regionale hoofdstad – waar de RSF beschuldigd wordt van het plegen van genocide en het vermoorden van 6.000 mensen in slechts drie dagen na gevangenneming – en ging voor zijn veiligheid naar Egypte.
“Ze verdeelden ons in vier groepen, en we zaten met zo’n 110 man in één cel. Er was geweld van de politie en daarna geweld binnen de cel van ingebedde bewakers. Je ontwijkt voortdurend beide.”
Een 18-jarige genaamd Al-Nazeer Al Sadiq werd ook in een van deze cellen vastgehouden. Hij werd gearresteerd vanuit een wijk in Caïro en de drie vrienden die destijds bij hem waren, werden gedeporteerd. Hij stierf uiteindelijk in gevangenschap.
“Hij had geen enkele ziekte; hij was gezond toen ze hem ophaalden”, vertelt zijn broer vanuit de Soedanese hoofdstad Khartoem.
“De eerste dag dat mijn moeder hem bezocht, was hij mentaal uitgeput en had hij geen vrede. Er waren drie bezoeken en elke keer ging hij steeds verder achteruit – tot aan zijn dood.”
De familie van Al-Nazeer is ondanks de risico’s teruggekeerd naar Soedan. De Egyptische regering heeft niet gereageerd op ons verzoek om commentaar.
Lees meer van Sky News:
Duizenden doden in drie dagen
1000 dagen oorlog in Soedan
VN ziet ‘kenmerken van genocide’
Er zijn grote verwoestingen geweest in Khartoem
De hoofdstad heeft enkele van de hevigste veldslagen meegemaakt
Het Britse asielbeleid kwam onder de aandacht
Hier in Groot-Brittannië, minister van Binnenlandse Zaken Shabana Mahmood voerde een noodverbod in op studievisa voor studenten uit Afghanistan, Myanmar, Kameroen en Soedan om asielaanvragen te vertragen. Dit heeft ertoe geleid dat de beste en slimste geesten van Soedan – minstens 210 studenten – ervan worden weerhouden studiebeurzen aan te vragen aan enkele van de beste universiteiten van Groot-Brittannië.
Minstens 22 van hen zouden aan de Universiteit van Oxford gaan studeren, en 39 van hen werden toegelaten tot een door de Britse overheid gefinancierde Chevening-beurs voor opkomende leiders.
Over het verbod zei mevrouw Mahmood: “Groot-Brittannië zal altijd onderdak bieden aan mensen die oorlog en vervolging ontvluchten, maar ons visumsysteem mag niet worden misbruikt. Daarom neem ik het ongekende besluit om visa te weigeren aan die staatsburgers die onze vrijgevigheid willen uitbuiten. Ik zal de orde en controle aan onze grenzen herstellen.”
De beperking van de minister van Binnenlandse Zaken op studievisa heeft gevolgen voor de beste en slimste geesten van Soedan. Afbeelding: Reuters
Maar de betrokken studenten geloven dat ze te maken krijgen met de nog grotere wreedheid van de oorlog in Soedan.
‘Het is hartverscheurend’
“Wat vooral pijnlijk is aan de huidige situatie is dat de gegevens een algemene beslissing als deze eenvoudigweg niet rechtvaardigen”, zegt Rawan, die zich na aanvaarding niet meer kan inschrijven voor haar droommasterprogramma in internationale gezondheidszorg aan de Universiteit van Oxford.
“Het ministerie van Binnenlandse Zaken heeft gewezen op een toename van 300% in de asielaanvragen van Soedanese studenten, van 30 naar 120 gevallen in vijf jaar. Maar als je naar het grotere geheel kijkt, vertegenwoordigen die 120 gevallen slechts ongeveer 0,1% van de totale asielaanvragen in Groot-Brittannië.”
Ze vervolgde: ‘Het is hartverscheurend om te zien hoe we ook de studenten die asiel hebben aangevraagd, belasteren, omdat ze het systeem niet manipuleren, maar op de vlucht zijn voor een van de ergste humanitaire crises ter wereld, waarbij meer dan 14 miljoen Soedanezen op de vlucht zijn geslagen door de oorlog.
“Er is absoluut een algemeen gevoel van hulpeloosheid.”
Deze oorlog dreigt een doodlopende weg te worden nu de grenzen sluiten en drones door de lucht vliegen. Hulpverleners als Zaki weten niet wat ze moeten zeggen tegen de mensen die op zoek zijn naar veiligheid.
“Ze raken in de war over waar ze heen kunnen gaan om vrede te voelen. Ze gaan naar Zuid-Soedan, daar is een probleem. Ze gaan naar Ethiopië, er is een probleem”, zegt Zaki.
