KAMPALA, Oeganda — Rwanda zal zijn counterinsurgency-troepen uit Mozambique terugtrekken als de buitenlandse geldschieters van de missie geen “duurzame financiering” handhaven, zei de minister van Buitenlandse Zaken zaterdag.
Minister van Buitenlandse Zaken Olivier Nduhungirehe zei in een post op X dat Rwandese troepen “voortdurend worden ondervraagd, belasterd, bekritiseerd, beschuldigd of gesanctioneerd door juist de landen die profiteren van onze interventie in Mozambique.”
Nduhungirehe zei: “Het is niet zo dat “Rwanda zich zou kunnen terugtrekken.”
“Het is dat “Rwanda zijn troepen ZAL terugtrekken” uit Mozambique, als er geen duurzame financiering is verzekerd voor de terrorismebestrijdingsoperaties in Cabo Delgado,” zei hij, verwijzend naar een noordelijke provincie van Mozambique.
Vorige week zei het Amerikaanse ministerie van Buitenlandse Zaken opgelegde visumbeperkingen over “verschillende hoge Rwandese functionarissen voor het aanwakkeren van de instabiliteit” in Oost-Congo, waardoor de druk op het Oost-Afrikaanse land toenam sancties tegen het Rwandese leger.
De niet bij naam genoemde Rwandese functionarissen zouden de Congolese rebellengroep M23 steunen, die volgens de Amerikaanse regering blijft voortbestaan ondanks een door de VS bemiddelde actie. vredesakkoord ondertekend in december tussen de regeringen van Rwanda en Congo.
De M23-opstand in Oost-Congo heeft geleid tot de dood of ontheemding van duizenden mensen. Experts uit Congo, de VS en de VN beschuldigen Rwanda ervan steun te verlenen aan M23, die volgens de VN is gegroeid van honderden leden in 2021 tot ongeveer 6.500 strijders
M23 ontstond in 2012 als een door Tutsi’s geleide rebellengroep waarvan de leden zeiden dat een overeenkomst uit 2009, ondertekend om hun belangen te behartigen – inclusief integratie in het leger en de terugkeer van vluchtelingen van elders in Oost-Afrika – door de Congolese regering was geschonden.
Rwandese president Paul Kagame heeft de strijd van M23 omschreven als gerechtvaardigd ter verdediging van de rechten van de Congolese Tutsi’s, die door de jaren heen onderdak hebben gezocht in de buurlanden.
De Rwandese autoriteiten hebben kritiek geuit op wat volgens hen onrecht is ten aanzien van de Amerikaanse sancties. Ze zeggen dat Congo niet het doelwit is van zijn eigen vermeende schendingen van de overeenkomst.
De sancties markeerden een voortdurende verandering in het beleid van de Amerikaanse regering ten aanzien van Rwanda, dat jarenlang de internationale afkeuring had vermeden vanwege zijn vermeende militaire betrokkenheid op het grondgebied van zijn veel grotere buurland.
In Mozambique helpen Rwandese troepen echter een jihadistische opstand af te schrikken die in 2017 in Cabo Delgado is gelanceerd.
De opstandige groep, bekend als Islamitische Staat-Mozambiquekreeg bekendheid toen het in 2021 een twaalfdaagse aanval lanceerde op de kustplaats Palma, waarbij tientallen veiligheidsagenten, lokale burgers en buitenlandse werknemers omkwamen – en het Franse energiebedrijf TotalEnergies werd gedwongen een nabijgelegen offshore-project voor vloeibaar aardgas ter waarde van 20 miljard dollar stop te zetten.
Dat project is van cruciaal belang voor de ontwikkeling van Mozambique – één van de redenen waarom de autoriteiten daar de inzet van Rwandese vredeshandhavers in juli 2021 verwelkomden.
Nduhungirehe klaagde dat Rwandese troepen werden veroordeeld, ondanks hun “ultieme offer om deze regio te stabiliseren” en intern ontheemden de kans te geven terug naar huis te gaan.
In een apart bericht op X zei regeringswoordvoerster Yolande Makolo dat de kosten van uitzending naar Mozambique minstens tien keer hoger zijn dan de ongeveer 20 miljoen euro (bijna 23 miljoen dollar) die door de Europese Vredesfaciliteit wordt uitbetaald. Makolo reageerde op een Bloomberg-rapport dat de financiering van de Europese Unie voor Rwandese inzet in Mozambique in mei afloopt.
Als de militaire autoriteiten van Rwanda “beoordelen dat het werk dat wordt gedaan door de Rwandese veiligheidstroepen in Cabo Delgado niet wordt gewaardeerd, zouden ze er terecht bij de regering op aandringen deze bilaterale regeling voor terrorismebestrijding te beëindigen en zich terug te trekken”, aldus Makolo.
