Pakistan is naar voren gekomen als een belangrijke intermediair in de Amerikaans-Israëlische oorlog met Iran. Het speelde deze rol eerder, tijdens een moment waarop veel op het spel stond in de diplomatieke geschiedenis.
STEVE INSKEEP, HOST:
Pakistan bevindt zich in het centrum van een grote diplomatieke inspanning om vredesbesprekingen tussen de Verenigde Staten en Iran te voeren. Betsy Joles doet verslag van hoe Pakistan vredestichter ging spelen.
BETSY JOLES: Pakistan zegt bereid te zijn Iran en de VS in Islamabad te ontvangen, een actie die wordt gesteund door Egypte, Turkije en Saoedi-Arabië, waarvan de functionarissen zondag de hoofdstad bezochten. Hier is de Pakistaanse minister van Buitenlandse Zaken, Ishaq Dar, die spreekt na deze bijeenkomsten, uitgezonden op Hum News.
(GELUIDSBITE VAN GEARCHIVEERDE OPNAME)
ISHAQ DAR: Pakistan zal de eer hebben om de komende dagen betekenisvolle gesprekken tussen de twee partijen te organiseren en te faciliteren.
JOLES: Pakistan heeft de afgelopen week ook op sociale media bevestigd dat het optreedt als tussenpersoon tussen Iran en de VS – berichten die opnieuw zijn gedeeld door Donald Trump.
ASIF DURRANI: Het is behoorlijk vleiend. Maar het is in zekere zin ook een steunbetuiging aan de inspanningen van Pakistan.
JOLES: Asif Durrani, de voormalige ambassadeur van Pakistan in Iran, zegt dat deze inspanningen het resultaat zijn van zorgvuldig beheerde banden met Teheran en Washington. Pakistan heeft zijn relatie met de VS het afgelopen jaar vernieuwd, Trump verleid met zakelijke deals en zelfs de machtige legerchef van het land, Asim Munir, gestuurd om hem rechtstreeks te ontmoeten. Aizaz Ahmad Chaudhry, voorzitter van het Sanober Instituut in Islamabad, zegt dat een sleutelmoment in de relatie plaatsvond tijdens de Pakistaanse oorlog met rivaal India afgelopen mei, toen Trump de eer opeiste voor het bewerkstelligen van een staakt-het-vuren tussen hen.
AIZAZ AHMAD CHAUDHRY: Pakistan erkende dat. Indië deed dat niet. En de president van de Verenigde Staten was van mening dat Pakistan zijn rol eerlijk erkende.
JOLES: Nu staat Pakistan aan de andere kant als potentiële bemiddelaar, en het heeft zijn positie bij Iran en de VS gebruikt om berichten tussen hen door te geven. Het heeft deze rol met name al eerder gespeeld…
(GELUIDSBITE VAN GEARCHIVEERDE OPNAME)
RICHARD NIXON: Goedenavond.
JOLES: …Toen president Richard Nixon in 1971 de natie verbijsterde door aan te kondigen dat hij de deur opende voor betrekkingen met China.
(GELUIDSBITE VAN GEARCHIVEERDE OPNAME)
NIXON: Met het oog op dat doel heb ik Dr. Kissinger, mijn assistent voor nationale veiligheidszaken, tijdens zijn recente wereldtournee naar Peking gestuurd met het doel gesprekken te voeren met premier Zhou Enlai.
JOLES: De voormalige president van Pakistan, Yahya Khan, hielp Kissingers geheime bezoek aan China via Pakistan, dat in hetzelfde jaar de hulp van Washington zocht bij een bloedig optreden in het oosten van het land. De Pakistaanse auteur Fakir Syed Aijazuddin weet veel over het bezoek van Kissinger.
FAKIR SYED AIJAZUDDIN: Ik was gefascineerd omdat ik dacht dat dit zo’n belangrijk onderdeel was van de Chinees-Amerikaanse geschiedenis.
JOLES: Hij heeft uit de eerste hand toegang gekregen tot deze geschiedenis via zijn schoonvader, een neef van de voormalige president. Khan’s familieleden hielden zijn correspondentie met de VS en China bij.
AIJAZUDDIN: De communicatie in dit bestand dat werd bijgehouden door Yahya Khan waren oude handgeschreven aantekeningen.
JOLES: Khan zou indirect berichten van de Chinese premier Zhou Enlai doorgeven aan de Pakistaanse ambassadeur in de VS, die ze mondeling aan Kissinger zou dicteren. Kissinger zou ze opschrijven en aan Nixon geven.
AIJAZUDDIN: Geen van beide partijen wilde enig fysiek bewijs van deze communicatie.
JOLES: Er stond tijdens de Koude Oorlog een manoeuvre met hoge inzet op, wat mede verklaart waarom het zo geheim werd gehouden. Maar de diplomatie ziet er nu heel anders uit, zegt historicus Margaret MacMillan. Ze heeft veel geschreven over oorlog en staatsmanschap.
MARGARET MACMILLAN: Er is zoveel meer open, en zoveel meer wordt op niet-traditionele manieren gedaan.
JOLES: Ze zegt dat Pakistan en anderen leemten opvullen die zijn achtergelaten door bemiddelaars uit het verleden, vooral die uit NAVO-landen die afstand hebben genomen van de oorlog van Trump. De prikkels voor Pakistan om mee te doen lijken duidelijk. Het land heeft een wederzijds defensieverdrag met Saoedi-Arabië dat het land in de oorlog zou kunnen betrekken, en het land is voor het grootste deel van zijn olie-import afhankelijk van de streng beperkte Straat van Hormuz.
MACMILLAN: Er zal altijd een element van eigenbelang zijn, maar ik denk dat de economische kant misschien beter zichtbaar is dan in het verleden vaak het geval is geweest.
JOLES: China heeft ook de inspanningen van Pakistan gesteund en zich bij hen aangesloten door op te roepen tot vredesbesprekingen. Maar er is één grote speler die afwezig is geweest in de discussies over Islamabad als gastland, en dat is Israël, aangezien Pakistan het land niet diplomatiek erkent. De voormalige Pakistaanse ambassadeur in de VS, Jalil Abbas Jilani, zegt dat de acties van Israël uiteindelijk kunnen bepalen of mogelijke gesprekken slagen.
JALIL ABBAS JILANI: Het soort bederfelijke rol dat Israël heeft gespeeld, dat is iets dat moet worden beteugeld.
JOLES: Het is nog steeds onduidelijk of en wanneer er gesprekken in Islamabad zullen plaatsvinden, aangezien Iran daar niet publiekelijk mee heeft ingestemd. Wat wel duidelijk is, is dat Pakistan een rol wil spelen in de wijze waarop deze oorlog zal verlopen.
Voor NPR News ben ik Betsy Joles in Islamabad.
Copyright © 2026 NPR. Alle rechten voorbehouden. Bezoek onze website gebruiksvoorwaarden En machtigingen pagina’s bij www.npr.org voor meer informatie.
De nauwkeurigheid en beschikbaarheid van NPR-transcripties kunnen variëren. Transcripttekst kan worden herzien om fouten te corrigeren of updates voor audio aan te passen. Audio op npr.org kan na de oorspronkelijke uitzending of publicatie worden bewerkt. Het gezaghebbende record van de programmering van NPR is de audio-opname.
