Jarenlang is een plek die vermoedelijk tussen 60.000 en 12.000 jaar geleden grotendeels onbewoond was gebleven, opnieuw geëvalueerd, nu nieuw onderzoek bewijs aan het licht brengt van herhaalde menselijke bewoning in Buhais Rockshelter, een archeologische vindplaats in Sharjah, VAE. De bevindingen dagen lang gekoesterde aannames over menselijke nederzettingen in Zuidoost-Arabië uit en bieden een duidelijker beeld van hoe vroege bevolkingsgroepen zich aanpasten aan veranderende omgevingen. De studie, gepubliceerd op maandag 23 maart in Natuurcommunicatiewerd geleid door Eisa Yousif, directeur-generaal van de Sharjah Archaeology Authority (SAA), en dr. Sabah Jasim, adviseur van de autoriteit. Het werd uitgevoerd in samenwerking met dr. Knut Bretzke van de Friedrich Schiller Universiteit Jena en professor Adrian Parker van de Oxford Brookes Universiteit, samen met onderzoekers van de universiteiten van Tübingen en Freiburg in Duitsland. Getiteld Bewijs uit Buhais Rockshelter voor menselijke nederzettingen in Arabië tussen 60.000 en 16.000 jaar geledenidentificeert het onderzoek meerdere fasen van menselijke aanwezigheid op de locatie, die dateren van ongeveer 125.000, 59.000, 35.000 en 16.000 jaar geleden. “De publicatie van deze studie markeert een belangrijke stap in het bevorderen van ons begrip van de vroege menselijke geschiedenis in deze regio. Het bewijsmateriaal uit Buhais toont aan dat Zuidoost-Arabië niet alleen een doorgang was voor de vroege mensen, maar een landschap waar ze terugkeerden, zich aanpasten en het leven in stand hielden onder veranderende omgevingsomstandigheden, ” zei Yousif.
Overzicht van Buhais Rockshelter/Afbeelding: Nature Communications
De bevindingen zijn gebaseerd op uitgebreide archeologische opgravingen in Buhais Rockshelter, gelegen in het Faya Palaeolandscape van Sharjah, een UNESCO-werelderfgoedlocatie die in 2025 werd ingeschreven. De resultaten voegen een belangrijk nieuw hoofdstuk toe aan de vroege nederzettingsgeschiedenis van het Arabische schiereiland en breiden de gevestigde Jebel Faya-archeologische reeks uit naar een voorheen ongedocumenteerd tijdsbestek.
Overzicht van opgravingen bij Buhais Rockshelter/Afbeelding: Nature Communications
Decennia lang werd algemeen aangenomen dat Zuidoost-Arabië tussen 60.000 en 12.000 jaar geleden grotendeels onbewoond was als gevolg van extreme droogte tijdens de laatste ijstijd. De nieuwe studie betwist deze veronderstelling rechtstreeks. In plaats van een langdurige afwezigheid van menselijke activiteit wijst het bewijsmateriaal op herhaalde bewoning gedurende verschillende perioden, wat erop wijst dat de vroege mens in staat was te overleven en terug te keren ondanks barre klimatologische omstandigheden. In plaats van een enkele bewoningsfase weer te geven, bevestigt het onderzoek meerdere fasen van terugkerende menselijke activiteit op de locatie. Hoewel bewijs van menselijke aanwezigheid van ongeveer 125.000 jaar geleden al bekend was, vult de identificatie van drie extra fasen op ongeveer 59.000, 35.000 en 16.000 jaar geleden kritische hiaten in het archeologische archief van de regio. Deze bevindingen bieden een meer continue tijdlijn van de menselijke aanwezigheid in Zuidoost-Arabië dan eerder werd aangenomen. De studie maakt ook gebruik van aanvullend paleomilieuonderzoek dat is uitgevoerd in het Faya Paleolandschap. Uit deze gegevens blijkt dat de perioden van menselijke bewoning samenvielen met fasen van toegenomen regenval en waterbeschikbaarheid. Deze milieuverbeteringen zouden de vegetatie hebben ondersteund en omstandigheden hebben gecreëerd die geschikt zijn voor menselijk leven, wat een duidelijke verklaring zou bieden voor de herhaalde terugkeer van populaties naar de locatie. Dit markeert het eerste duidelijke bewijs in Arabië dat menselijke nederzettingen gedurende deze periode in verband brengen met specifieke milieuomstandigheden. De bevindingen suggereren dat vroege populaties niet alleen door de regio trokken als onderdeel van migratieroutes, maar in staat waren zich aan te passen aan veranderende klimaten en het leven gedurende langere perioden in stand te houden. De Buhais Rockshelter zelf speelde een cruciale rol bij het behoud van dit record. De kalksteenformatie zorgde voor een natuurlijke beschutting, waardoor sedimentlagen zich gedurende duizenden jaren konden opbouwen. Deze lagen, die een diepte van ongeveer 1,7 meter bereikten, bewaarden stenen werktuigen en artefacten in een gelaagde volgorde, wat waardevolle inzichten bood in de menselijke activiteit in verschillende perioden. Met behulp van luminescentiedateringtechnieken konden onderzoekers bepalen wanneer deze sedimentlagen voor het laatst aan zonlicht werden blootgesteld. Deze methode stelde hen in staat een gedetailleerde tijdlijn van zowel de menselijke aanwezigheid als de veranderingen in het milieu te reconstrueren, wat een zeldzaam en goed bewaard gebleven verslag opleverde van het leven in een dor landschap gedurende tienduizenden jaren. Zuidoost-Arabië wordt lange tijd beschouwd als een belangrijke corridor voor vroege menselijke verplaatsingen vanuit Afrika naar Azië. De nieuwe bevindingen leveren empirisch bewijs dat deze regio niet alleen een doorgangsroute was, maar ook een plaats van herhaalde nederzettingen tijdens meerdere stadia van de menselijke evolutie. Dit plaatst de regio in het centrum van voortdurende wetenschappelijke discussies over mondiale menselijke migratie en de vorming van vroege bevolkingsgroepen in Zuidwest-Azië. Samen met nabijgelegen ontdekkingen bij Jebel Faya, die menselijke activiteiten in de regio van meer dan 200.000 jaar oud documenteren, versterkt de studie de bredere betekenis van het Faya-paleolandschap. De site wordt nu erkend als een van de belangrijkste en meest voortdurende documenten van vroege menselijke bewoning in droge omgevingen. Het onderzoek weerspiegelt ook tientallen jaren werk onder leiding van de Sharjah Archaeology Authority in samenwerking met internationale instellingen. Dit langdurige partnerschap heeft wetenschappelijke expertise gecombineerd met een gedeelde inzet voor het behoud en de interpretatie van de vroege menselijke geschiedenis. De groeiende hoeveelheid bewijsmateriaal van sites als Buhais en Jebel Faya blijft de bijdrage van de VAE en Sharjah aan het mondiale verhaal van menselijke evolutie, aanpassing en migratie benadrukken.
