De NAVO-leden kopen niet regelmatig samen wapens, wat de snelheid en de prijs beperkt die ze kunnen hebben voorraden opbouwenzei een hoge alliantiefunctionaris.
Tarja Jaakola, adjunct-secretaris-generaal van de NAVO voor defensie-industrie, innovatie en bewapening, zei dat bondgenoten wapens verwerven het meest kosteneffectief door het gezamenlijk aan te schaffen.
Dat meerdere landen dat proberen onafhankelijk soortgelijke wapens ontwikkelen betekent minder middelen per programma en hogere kosten per eenheid dan samenwerken.
Maar ze zei dat dat vaak niet is wat er gebeurt.
“Als ik met de industrie praat, blijft de industrie me vertellen dat veel landen hen nog steeds individueel benaderen met hun individuele eisen. En dat is iets dat we moeten vermijden”, vertelde ze aan de Britse denktank Chatham House.
In plaats daarvan “moeten we kijken naar de mate waarin we kunnen samenwerken”, zei Jaakola. Ze zei dat gedeelde systemen het ook gemakkelijker maken voor bondgenoten samen opereren in een oorlog.
Ze zei dat landen ‘ervoor moeten zorgen dat we het geld van de belastingbetaler kostenefficiënt gebruiken’, vooral gezien het feit dat ‘de kostenescalatie binnen defensiesystemen hoger is dan op de civiele markt’.
Ze zei dat bondgenoten samenwerking, coproductie en gezamenlijke aanschaf moeten omarmen: samen wapens ontwikkelen, bouwen en kopen. De NAVO bestaat uit 32 landen, waarvan sommige klein zijn. Interne concurrentie om middelen en contracten is niet wenselijk.
Die van Rusland invasie van Oekraïne heeft geleid tot zorgen over een bredere oorlog in het hele bondgenootschap en tot een golf van defensie-uitgaven. Naarmate er meer geld naar defensie vloeit, rijzen er vragen over traditionele ontwikkelings- en acquisitieprocessen.
De traditionele ontwikkelingscycli van defensie zijn te traag en de resulterende arsenalen zijn te klein. Oekraïne laat zien dat het sneller en goedkoper wapens kan bouwen en aanpassen dan zijn partners doorgaans kunnen.
Ambtenaren binnen de alliantie hebben de kwestie opgemerkt en gepleit voor gezamenlijke productie.
De NAVO dringt steeds meer aan op een grotere gezamenlijke productie en moedigt bondgenoten aan om multinationale contracten af te sluiten. De alliantie zei vorig jaar dat de lidstaten worden uitgenodigd om “gezamenlijke aanbestedingen tot de voorkeurskeuze te maken”. De Europese Unie, waar de meeste NAVO-leden zijn gevestigd, heeft ook de regels gewijzigd om gezamenlijke aanbestedingen te stimuleren.
NAVO-secretaris-generaal Mark Rutte zei dat gezamenlijke inkoop de kosten voor alliantieleden bij het kopen van uitrusting moet verlagen.
Veel leiders in Europa voelen hetzelfde. Ursula von der Leyen, de voorzitter van de Europese Commissie, zei vorig jaar dat gezamenlijke aanbestedingen “de kosten zouden verlagen, de fragmentatie zouden verminderen, de interoperabiliteit zouden vergroten en onze industriële defensiebasis zouden versterken.”
‘We leven in de meest gedenkwaardige en gevaarlijke tijden’, waarschuwde ze. “De echte vraag die voor ons ligt is of Europa bereid is net zo resoluut op te treden als de situatie dit voorschrijft. En of Europa bereid en in staat is om te handelen met de snelheid en de ambitie die nodig zijn.”
Jaakola zei dat een “zeer goed voorbeeld” van effectieve gezamenlijke productie de onderscheppingsraketten voor het Amerikaanse MIM-104 Patriot luchtverdedigingssysteem zijn. Er is sprake van een toenemende coproductie voor hen, waaronder de oprichting door Duitsland van faciliteiten om daar raketten te produceren. Maar haar opmerkingen suggereren dat er nog veel meer moet worden gedaan.
Uit een vorig jaar gepresenteerde briefing aan leden van het Europees Parlement bleek dat gezamenlijke aanbestedingen in de hele Unie ver onder de doelstellingen liggen, ook al zou dit een betere industriële hefboomwerking, betere interoperabiliteit en jaarlijkse besparingen van enkele miljarden euro’s mogelijk maken.
Jaakola zei ook dat de NAVO-militairen dat moeten doen veranderen hoe zij wapens ontwikkelen. Ze zei dat Oekraïne heeft laten zien hoe wapens veel sneller kunnen worden ontwikkeld en ingezet dan in NAVO-systemen.
Ze zei dat het een “belangrijke les is die we van Oekraïne moeten leren” en dat de NAVO “echt moet zien hoe we onze eigen mentaliteit en onze eigen manier van werken kunnen veranderen als we het hebben over vermogensontwikkeling.”
