Dit artikel bevat spoilers voor “De bruid!”
Maggie Gyllenhaal’s nieuwe film “The Bride!” is een herinterpretatie uit het jazztijdperk van zowel Mary Shelley’s baanbrekende roman ‘Frankenstein’ uit 1818 als een extrapolatie van de gebeurtenissen uit James Whale’s horror/komedie ‘Bride of Frankenstein’ uit 1935. Gyllenhaal presenteert verschillende metanarratieve lagen, te beginnen met Mary Shelley zelf (Jessie Buckley) die als spookachtige verteller fungeert. Mary heeft op bovennatuurlijke wijze ook gedeeltelijk bezit genomen van een jonge vrouw genaamd Ida (ook Buckley), die werd vermoord door gangsters en vervolgens weer tot leven werd gewekt om de titulaire bruid te worden. Annette Bening speelt Modern Prometheus uit dit specifieke verhaal, een personage genaamd Dr. Euphronious, een duidelijke toespeling op Dr. Pretorius (Ernest Thesiger) uit Whale’s film.
“De bruid!” weet dat velen veel ‘Frankenstein’-verhalen, films en media zijn haar voorgegaan en erkennen ze allemaal met een knipoog, terwijl ze ook uitbreken in een anarchistische, punkrock-act van feministisch verzet. In dit universum worden de bruid en Frankenstein (Christian Bale) afgeschilderd als gestoorde seriecriminelen, vergelijkbaar met Bonnie & Clyde, of zelfs Mickey & Mallory Knox uit Oliver Stone’s “Natural Born Killers”. De wereld neemt kennis van de sexy, met littekens bedekte monsters die op de vlucht zijn, en de Bruid inspireert de vrouwen van die tijd om terug te vechten, op te staan en agenten van wraak en chaos te worden. Had ik al gezegd dat “De Bruid!” is een van de beste films van het jaar?
Terwijl de bruid en Frank op de vlucht zijn voor de politie (ze worden gezocht voor moord), duiken ze een chique jazzclub binnen om zich te verstoppen tussen de aristoi. In de muziektent speelt een van de beste standaards van die tijd: de hit ‘Puttin’ on the Ritz’ uit 1929 van Irving Berlin.
Maggie Gyllenhaal wist wat ze deed, want ‘Puttin’ on the Ritz’ was ook te zien in een opmerkelijke, hilarische scène in Mel Brooks’ monsterparodie uit 1974, ‘Young Frankenstein’.
De bruid! verwijst rechtstreeks naar Young Frankenstein
De opname van “Puttin’ on the Ritz” in “The Bride!” was niet louter een periodedetail. Het was een referentie. Het feit dat Frankenstein van Christian Bale atonaal de titel van het nummer uit zijn longen schreeuwt, zorgt ervoor dat de verwijzing naar “Young Frankenstein” opzettelijk was.
Om de lezers eraan te herinneren: er was een scène in ‘Young Frankenstein’ waarin dokter Frederick Frankenstein (Gene Wilder), nadat hij zijn monster (Peter Boyle) heeft gecreëerd, aan de wereld wil bewijzen dat zijn creatie niet alleen vredig is, maar ook nogal dapper en verfijnd. Hij kleedt het monster in een smoking, en ze gaan verder met het zingen en dansen van “Puttin’ on the Ritz.” Frederick zingt elke tekst van het nummer, en Boyle gromt de titel uit volle borst. Het is een van de grappigste scènes in een film vol grappige scènes, en misschien wel een van de bekendste van de film. Vreemd genoeg probeerde Gene Wilder ooit die scène uit de film te halen.
Het was in ieder geval bekend bij Maggie Gyllenhaal, die slim haar eigen monster op hetzelfde lied liet zingen en dansen. Dit was ook in overeenstemming met de plot van haar eigen film. Haar Frankenstein is geobsedeerd door romantische zang-en-dansfilms, vooral die met de Fred Astaire-achtige filmster Ronnie Reed (Jake Gyllenhaal). Hij was goed thuis in de muzikale komedies van die tijd, en het is 100% waarschijnlijk dat het monster de obscure film ‘Puttin’ on the Ritz’ uit 1930 van Edward Sloman zag, die was geëxtrapoleerd uit het lied van Berlijn.
Het gebruik van “Puttin’ on the Ritz” in de film van Gyllenhaal dient dus een dubbel doel. Het was niet alleen een verwijzing naar ‘Young Frankenstein’, maar een manier om het karakter van het monster uit te breiden. “De bruid!” is een slimme film gemaakt door een slimme filmmaker.
Andere Frankenstein-referenties in The Bride!
En de “Young Frankenstein” riff is slechts een van de vele “Frankenstein” referenties in “The Bride!” Zoals gezegd is Mary Shelley een personage in de film, en ze spreekt regelmatig om commentaar te geven op de actie. Mary merkt op een gegeven moment op dat wat ze ziet haar doet denken aan de keren dat ze haar man, Percy Shelley, hun wederzijdse vriend Lord Byron zag betasten. Alle horrorfans kunnen je vertellen dat Mary, Percy en Byron vroeger samen feestten, en dat haar roman ‘Frankenstein’ werd geschreven tijdens een noodlottig feest toen ze alle drie besloten een schrijfwedstrijd voor spookverhalen te houden. Sommige literaire roddelaars hebben geponeerd dat Byron en Shelley mogelijk geliefden waren.
Dit was misschien niet opzettelijk, maar het Dr. Euphronious-personage in “The Bride!” heeft een strenge en streng uitziende meid genaamd Greta (Jeannie Berlin) die met ruwe make-up en de werkoutfit van een dienstmeisje door de film loopt. Iets aan haar uiterlijk roept het karakter op van Magenta, het huis gespeeld door Patricia Quinn, in “De Rocky Horror Picture Show.” “Rocky Horror” is natuurlijk een Frankenstein-riff op zichzelf, over een gekke Dr. Frank-N-Furter (Tim Curry) die kunstmatige mensen creëert om zijn seksslaven te zijn. Maggie Gyllenhaal heeft misschien niet ‘Rocky Horror’ opgeroepen, maar ik twijfel er niet aan dat ze het in ieder geval meerdere keren heeft gezien. Ze zocht op zijn minst contact met de cultfilmfanaten. Het wordt gewaardeerd.
En het laatste nummer dat over de aftiteling heen speelt, is het piece de Resistance. Gyllenhaal maakt veel gebruik van de al lang bestaande Halloween-hit “Monster Mash” uit 1962 van Bobby “Boris” Pickett and the Crypt-Kickers. Als liefhebber van oude nieuwigheidsmelodieën: “The Bride!” is een film naar mijn hart.
“De bruid!” speelt nu overal in theaters.




