BUENOS AIRES, Argentinië — Duizenden marcheerden dinsdag door Buenos Aires om het 50-jarig jubileum te herdenken Militaire staatsgreep van 1976 die het begin vormde van een van de bloedigste dictaturen van Latijns-Amerika.
Volgens mensenrechtenorganisaties zijn door het regime naar schatting 30.000 mensen verdwenen in zijn campagne tegen afwijkende meningen, waaronder een linkse guerrillabeweging, arbeidsactivisten en studenten. Officiële cijfers schatten het aantal op ongeveer 8.000.
Een waarheidscommissie en mensenrechtenorganisaties schrijven het merendeel van het geweld in die periode toe aan de staatsveiligheidstroepen.
Mensenrechtenorganisaties, vakbonden, studentengroepen, sociale bewegingen en politieke organisaties riepen op tot demonstraties in het hele land onder de slogan ‘Geheugen, Waarheid en Gerechtigheid’, verwijzend naar misdaden tegen de menselijkheid begaan tijdens het militaire regime.
“Vandaag is een bijzondere dag”, zei de 60-jarige Elsa Britos, een dienstmeisje. “Ik sloot me aan bij het protest om te vechten, en om met hoop te vechten.”
Argentinië is ultraliberaal Voorzitter Javier Milei heeft erop aangedrongen dat bij de herdenkingen ook de slachtoffers van aanvallen van destijds actieve guerrillagroepen betrokken zouden moeten worden. Milei deelde dinsdag een citaat dat wordt toegeschreven aan de Russische politieke activist Gary Kasparov door te zeggen dat het communisme “tegen de menselijke natuur is en alleen in stand kan worden gehouden door middel van totalitaire repressie.”
In lijn met dat standpunt bracht het presidentschap een video uit met de titel ‘Dag van de Herdenking van Gerechtigheid en de Volledige Waarheid’, met daarin twee getuigenissen: een van een jonge vrouw die tijdens de dictatuur als baby werd meegenomen en in 2017 haar identiteit terugkreeg, en een andere van de zoon van een Argentijnse kolonel die door een guerrillagroep werd ontvoerd.
Onder de groepen die oproepen tot de mars bevinden zich de Grootmoeders van Plaza de Mayo, een organisatie opgericht in 1977 die heeft gewerkt aan het lokaliseren van kinderen die tijdens de dictatuur zijn meegenomen. Naar schatting 500 in gevangenschap geboren baby’s werden illegaal meegenomen en geadopteerd door militaire families of medewerkers. Rondom Sindsdien zijn er 140 geïdentificeerd.
Na de terugkeer van de democratie in 1983 nam de staat de verantwoordelijkheid op zich voor de vervolging van degenen die verantwoordelijk waren voor de misdaden, maar toonde hij minder inzet bij het lokaliseren van de stoffelijke resten van de slachtoffers. De inspanningen werden ook gehinderd door de weigering van het leger om informatie te verstrekken over hun verblijfplaats.
De opkomst van Milei in 2023 heeft de inspanningen om de stoffelijke resten van slachtoffers terug te halen nog ingewikkelder gemaakt. Als onderdeel van zijn bezuinigingsplanheeft hij het Mensenrechtensecretariaat gedegradeerd tot een subsecretariaat, op de begroting bezuinigd en personeel ontslagen. Technische teams die zich bezighielden met archiefanalyse werden ontslagen, beschuldigd van politieke vooringenomenheid en van het uitvoeren van wat de regering van Milei omschreef als vervolging van voormalig militair personeel.
___
Volg AP’s berichtgeving over Latijns-Amerika en het Caribisch gebied op https://apnews.com/hub/latin-america
