In de zomer van 2024, de chef van Squarespace marketing Officier Kinjil Mathur kreeg kritiek toen ze tegen Gen Z-werkzoekenden zei dat zij, net als zij, “bereid moesten zijn alles te doen” om hun eerste baan te krijgen.
“Ik was bereid om gratis te werken, ik was bereid om alle uren te werken die ze nodig hadden, zelfs ‘s avonds en in het weekend”, vertelde Kinjil. Fortuin. “Je moet echt bereid zijn om alles te doen, op elk uur, elk loon, elk soort werk.” De online reactie op de verklaring van Kinjil was onmiddellijk en brutaal, waardoor ze gedwongen werd die opmerkingen terug te draaien. “Ik deelde mijn eigen stage-ervaringen op de universiteit, en mijn woorden werden verkeerd voorgesteld als loopbaanadvies voor een hele generatie”, zei Kinjil later in een verklaring.
De aflevering toont een groeiende botsing van waarden tussen de verschillende generaties op de hedendaagse werkvloer. Terwijl sommigen er nog steeds trots op zijn hun welzijn op te offeren om hun inzet te tonen, zien anderen – vooral jongere werknemers – de zaken anders. “Ik denk dat ze meer een houding hebben van werken naar leven dan van leven naar werken waar velen van ons mee zijn opgegroeid”, zei Ravin Jesuthasan, de wereldleider voor transformatiediensten bij adviesgigant Mercer, op het podium in Davos in 2024. “Dit geldt vooral in het Westen. Ze hebben de erfenis van al deze gebroken beloften gezien. Vroeger en in veel delen van het Westen zouden ze je beloven dat als je 30 jaar zou werken, je dit zou hebben gedefinieerd een pensioenuitkering, je zou medische zorg voor gepensioneerden krijgen, enz. Tegenwoordig bestaat dat allemaal niet meer.
Een van de vele punten waarop jongeren en oudere werknemers van elkaar onderscheiden, is hun perceptie van stress. Historisch gezien stelden westerse werkplekculturen stress gelijk aan belang. Als u gestrest was, betekende dit vaak dat uw baan veeleisender en dus belangrijker werd, wat sommigen ertoe aanzette te klagen over stress als een manier om op subtiele wijze de waarde ervan over te brengen. In plaats van te zien stress opscheppen– of praten over overwerkt zijn met een gevoel van trots – als een ereteken, maar jonge mensen interpreteren het eerder als een teken van armoede tijdmanagement in het beste geval en een ongezonde relatie met het werk in het slechtste geval.
Volgens een onderzoek uit 2024 van onderzoekers van de Universiteit van Georgia worden degenen die het meest opscheppen over hun stress, nu negatiever ervaren door hun leeftijdsgenoten. Uit het onderzoek blijkt zelfs dat degenen die de nadruk leggen op opscheppen, worden gezien als minder capabel, niet meer. Na generaties lang tijd gelijk te hebben gesteld aan effectiviteit en drukte aan belangrijkheid, is Gen Z de waarde van hun tijd door een andere lens gaan bekijken.
Het is niet alleen zo dat Generatie Z opgroeide in een tijdperk waarin veel van de traditionele beloften van werk en loyaliteit allang waren verbroken, waarin individuele tijdsbestedingen grotendeels gescheiden waren van daadwerkelijke resultaten. Degenen die eind jaren negentig tot en met begin 2010 zijn geboren, hebben ook al een economische crisis meegemaakt die maar eens in de eeuw voorkomt, een pandemie die maar eens in de eeuw voorkomt, doorstaan, en worden regelmatig gebombardeerd door wat voorheen werd beschouwd als extreme weersomstandigheden die maar eens in de eeuw voorkwamen. Deze generatie, die net de arbeidsmarkt betreedt, bracht haar jeugd door met het horen van hun ouders die tijdens de economische crisis van 2008 in paniek raakten over de financiële problemen. Hun hersenen zijn gevormd door een ongereguleerde sociale-mediamachine die schadelijk is gebleken voor hun geestelijke gezondheid. Ze hebben een deel van hun vormingsjaren verloren door pandemische beperkingen en lockdowns, en worden nog steeds bijna dagelijks geconfronteerd met een spervuur van nieuwe uitdagingen.
Meer dan welke generatie dan ook heeft deze groep jonge mensen waardering ontwikkeld voor goed tijdmanagement, geestelijke gezondheid en welzijn. Hun goed gedocumenteerde nadruk op betekenis en vreugde is in de plaats gekomen van het competitieve streven naar materiële rijkdom van vorige generaties. Vroeger zeiden mensen dat geld geen geluk kan kopen, maar de meest angstige en depressieve generatie in de moderne geschiedenis heeft dat sentiment geïnternaliseerd.
Talloze onderzoeken tonen aan dat als het gaat om hun prioriteiten in het leven – en op het werk – Gen Z’ers een beter evenwicht zoeken tussen economische en emotionele stabiliteit, waarbij ze quality time boven financiële overdaad stellen. Volgens een onderzoek van Intuit uit 2023 zegt driekwart van de Gen Z-ers liever een betere levenskwaliteit te hebben dan meer geld op de bank, en zegt 66% dat ze alleen geïnteresseerd zijn in het verdienen van geld als een manier om hun persoonlijke belangen te behartigen.
Een deel van de motivatie, zo suggereert de studie, is dat sociale vergelijking is geëvolueerd van huizen, auto’s en andere materiële kenmerken van rijkdom naar berichten op sociale media. Sterker nog, 33% van de Generatie Z-leden zei dat ze zichzelf vergelijken met de mensen die ze op sociale media zien, tegenover 14% van de algemene bevolking, en 70% zegt dat ze het gevoel hebben dat ze achterlopen op degenen die ze online zien, vergeleken met 50% van andere generaties. In het onderzoek van Deloitte uit 2024 onder millennials en Gen Z-ers noemden de respondenten het evenwicht tussen werk en privéleven als hun topprioriteit bij het kiezen van een werkgever, gevolgd door flexibele uren en verkorte werkweken – die allemaal belangrijker waren dan het salaris.
Kortom, dit is de perfecte generatie om voor een kortere werkweek te pleiten. Het kortere schema biedt niet alleen meer vrije tijd, die deze generatie belangrijker vindt dan compensatie, maar het is ook bewezen dat het stress, angst, burn-out en depressie vermindert. Bovendien biedt de vierdaagse werkweek een kans om enkele van hun grootste collectieve uitdagingen aan te pakken, zoals het verbeteren van familie- en gemeenschapsbanden in het digitale tijdperk, het verbeteren van gendergelijkheid en het aanpakken van de klimaatverandering. Ten slotte biedt de vierdaagse werkweek deze generatie meer tijd om zich bezig te houden met doelen die voor hen betekenisvol zijn, wat volgens onderzoek een primaire motivator voor deze generatie is.
Generatie Z is de meest enthousiaste generatie over het concept van een vierdaagse werkweek en het meest overtuigd van niet alleen de haalbaarheid, maar ook de onvermijdelijkheid ervan.
In een onderzoek uit 2024 onder Gen Z-studenten en professionals in de Verenigde Staten van 18 tot 27 jaar zei 80% dat de vierdaagse werkweek standaard zou moeten zijn, tegen 76% het jaar daarvoor. Uit hetzelfde onderzoek bleek ook dat de meeste jongeren al nieuwe technologieën gebruikten AI technologieën om meer gedaan te krijgen in minder tijd; 72% zegt zich op hun gemak te voelen bij het regelmatig gebruiken van generatieve AI. Sterker nog, 72% van de Gen Z AI-gebruikers zei dat ze tussen de 1 en 10 uur aan schoolwerk per week besparen door gebruik te maken van de technologie, en 14% heeft hun werktijd met meer dan 10 uur verminderd.
Jongeren zijn zo happig op een kortere werkweek dat ze zelfs bereid zijn af te zien van andere traditionele voordelen op de werkplek. In een onderzoek van Bankrate uit 2023 zei 92% van de generatie Z- en millennial-respondenten dat ze andere gemeenschappelijke voordelen zouden opofferen in ruil voor een vierdaagse werkweek, vergeleken met 89% van de generatie X-ers en 80% van de babyboomers. De meest voorkomende voordelen en normen op de werkplek die respondenten van alle generaties zouden opofferen voor één werkdag minder, is de achturige dag, waarbij 54% zegt dat ze de resterende vier dagen langer zouden werken. De op een na populairste afweging was het veranderen van bedrijfstakken, banen of bedrijven, waarbij 37% zei dat ze hun huidige functie zouden verlaten voor een korter schema.
Volgens een onderzoek uit 2023 onder 12.000 werknemers in het Verenigd Koninkrijk door Hays zou 62% liever een vierdaagse werkweek op kantoor werken dan een traditioneel vijfdaags hybride schema. In zijn jaarlijkse evaluatie van 2025 ontdekte het wereldwijde HR-bedrijf Randstad, dat sinds 2004 duizenden werknemers over de hele wereld naar werkvoorkeuren heeft gevraagd, voor het eerst dat zij het evenwicht tussen werk en privéleven belangrijker vinden dan loon. In het wereldwijde onderzoek van het bedrijf onder 26.000 werknemers plaatste 83% dit bovenaan hun prioriteitenlijst, en deze voorkeur was zelfs nog sterker onder Gen Z-werknemers.
Zelfs als andere generaties de zaak traag op zich nemen, zijn er goede redenen om aan te nemen dat de vierdaagse werkweek onvermijdelijk is – omdat deze zo hoog gewaardeerd zal worden door een generatie van toekomstige leiders.
Herdrukt met toestemming van Harvard Business Review Press. Aangepast van Doe meer in vier: waarom het tijd is voor een kortere werkweek door Joe O’Connor en Jared Lindzon. Copyright 2026 Joe O’Connor en Jared Lindzon. Alle rechten voorbehouden.
