Door Jennifer Asencio
| Gepubliceerd
Brigitte Bardot was een cultureel fenomeen. Ze was een Frans sekssymbool uit de jaren zestig, een heftige dierenrechtenactiviste en een icoon van de sensualiteit van vrouwen. Haar overlijden op 28 december 2025, op 91-jarige leeftijd, werd gemarkeerd met eerbetoon door filmsterren, politici en rijke beïnvloeders.
Haar culturele en politieke opvattingen worden echter omschreven als ‘racistisch’, ‘islamofoob’ en ‘extreemrechts’. Ze was anti-moslim en anti-immigratie omdat ze vond dat buitenlandse nieuwkomers de Franse cultuur veranderden. Ze vond dat het feminisme te ver ging tegen mannen, en liet doorschemeren dat vrouwen net zo vaak seks zouden gebruiken om vooruit te komen. Haar dierenrechtenactivisme was van cruciaal belang tot op het punt van fanatisme en omvatte een incident waarbij ze een ezel liet castreren vanwege de onvergeeflijke misdaad van het tonen van te veel belangstelling voor haar vrouwelijke dier.
De media-aanvallen na de dood van Brigitte Bardot
Nog geen drie dagen na haar dood, tijdschriften Mode En De New York Times schreef hitstukken waarin ze haar opvattingen afkeurde; Mode hebben niet eens een volledige dag gewacht voordat ze die van hen publiceerden. Zangeres Chappell Roan schaamde zich voor het plaatsen van een eerbetoon aan haar dood nadat ze het sterretje in een van haar liedjes had genoemd. Verschillende Hollywood-figuren spraken zich op sociale media uit om iedereen eraan te herinneren dat het rouwen om het verlies van de veelzijdige Franse actrice ‘problematisch’ was vanwege haar opvattingen en politieke voorkeuren.
Tijdens haar leven was Bardot goede vrienden met de Franse extreemrechtse leider Jean Le Pen, en er bestond tussen hen een sterke wederzijdse bewondering. Na haar dood werd ze geëerd door zijn dochter Marine Le Pen, die zei: “Ze was ongelooflijk Frans.” Jean Le Pen stelde haar voor aan haar laatste echtgenoot, Bernard d’Ormale, die functionaris was voor de partij van Le Pen, het Front National. Jordan Bardella, partijleider van het Front National, noemde haar een ‘vurige patriot’. De Italiaanse extreemrechtse vice-premier Matteo Salvini en minister van Cultuur Alessandro Giuli prezen haar allebei, niet alleen vanwege haar status als filmlegende, maar ook vanwege haar waarden en bereidheid om zich namens hen in te zetten.
Bardot werd zes keer veroordeeld
Bardot werd zes keer veroordeeld wegens het overtreden van wetten tegen haatzaaien vanwege dingen die ze schreef in essays en boeken met cultureel commentaar, waarin ze krachtig protesteerde tegen wat zij zag als een ‘overbevolking van buitenlanders’ in de Franse cultuur, die deze door hun eigen cultuur vervingen. Haar krachtige woorden in Een schreeuw te midden van stilte beschuldigde illegale immigranten van wijdverbreid cultureel vandalisme en betreurde dat tegenstanders zich hierover niet konden uitspreken. Ze was bijzonder kritisch over de moslimimmigratie, zo erg zelfs dat de aanklager in 2008 zei dat ze het beu was om Bardot voor de rechtbank te zien. Deze veroordelingen wegens het aanzetten tot rassenhaat hebben haar tienduizenden euro’s gekost.
Een deel van haar dierenactivisme overschreed ook de grenzen van het etnocentrisme, terwijl ze protesteerde tegen dierenoffers van verschillende etnische groepen, waaronder moslims en de Tamil van La Reunion. Ze geloofde dat hun methoden wreed waren voor de dieren, maar haar opmerkingen konden vaak wrang en zelfs beledigend zijn; ze noemde de Tamil ‘gedegenereerd’ en ‘kannibalistisch’.
Brigitte Bardots verzet tegen het feminisme
Ze was kritisch over de #MeToo-beweging en noemde deze ‘hypocriet, belachelijk, zonder interesse’. “Ik ben geen feministe omdat ik van mannen houd”, zei ze ooit tegen een interviewer, waarbij ze wat zij zag als demonisering van mannen door activisten afkeurde. Ook verdedigde ze Gerard Depardieu, die in 2025 werd veroordeeld voor aanranding, met de lompe opmerking: “Wie talent heeft en de hand op de billen van een meisje legt, wordt in de goot gegooid.”
Vanwege dit alles zorgden de stukken die haar afkeurden ervoor dat de lezers wisten dat ze hun verdriet over haar overlijden moesten balanceren met haar racisme, vrouwenhaat en haat. Haar roem en invloed zorgden ervoor dat haar stem werd gehoord, en ze gebruikte die beroemdheid om zich uit te spreken voor zaken die voor haar belangrijk waren. Soms botsten haar belangen: de vrouw die de seksuele revolutie aankondigde, had ook het gevoel dat er grenzen aan zaten, en haar passie voor dierenrechten bracht haar er vaak toe scherpe opmerkingen te maken over de mensen die de misstanden begingen waar ze over riep.
Postuum geannuleerd of haar prestaties vieren?
Haar bijdragen aan de wereldcultuur kunnen echter niet worden genegeerd en mogen niet worden aangetast door nee-zeggers die zich meer op haar activisme concentreren. Grote publicaties waren er snel bij om haar af te keuren, zodat hun lezers allemaal wisten dat ze ‘geannuleerd’ was. De entertainers die haar aan de kaak stelden, zoals Chappelle Roan, zorgden ervoor dat ze zich verontschuldigden omdat ze haar ooit bewonderden, omdat ze opvattingen had die zij als beschamend beschouwden. Bardot was in haar bloei een icoon van alles wat het ‘moderne publiek’ verafschuwt aan de westerse cultuur en bleef daar haar hele leven voor opkomen, ten goede of ten kwade.
Naarmate de huidige politieke verdeeldheid groter en duidelijker wordt, is Bardot slechts de laatste beroemdheid die postuum wordt afgewezen vanwege het hebben van de ‘verkeerde’ opvattingen. Het is waar dat ze geen heilige was: Bardot was een gecompliceerde vrouw, een frequente overspelige vrouw, een belangeloze moeder, een botte en bijtende spreker. Er is een rest van de eeuwigheid om zich op haar vele tekortkomingen te concentreren en haar politiek aan de kaak te stellen. Dit is het moment om haar prestaties als entertainer en krachtig symbool van vrouwelijke sensualiteit te vieren.
