Clint Eastwood maakte zich geen zorgen over een van de beste oorlogsfilms ooit gemaakt

Het is mogelijk dat wij een commissie ontvangen over aankopen via links.

“The Deer Hunter” is een van de grote oorlogsfilms, die veel lovende kritieken krijgt, negen Academy Award-nominaties binnenhaalt en een stevige winst maakt aan de kassa. Volgens Clint Eastwood was het echter niet zo goed.

Eastwood houdt er niet van om eromheen te draaien. Als hij ergens een hekel aan heeft, zal hij zijn mening niet met een suikerlaagje bedekken, zoals blijkt uit de meerdere keren dat hij het werk van andere filmmakers heeft afgewezen – zelfs die met wie hij een nauwe relatie heeft. Vóór zijn klassieker ‘A Fistful of Dollars’ uit 1964 was Eastwood geen fan van het werk van regisseur Sergio Leonewaarbij hij ‘The Colossus of Rhodes’ uit 1961 afdeed als een regelrechte ’t***-en-sandalen-affaire’. Het weerhield hem er echter niet van om ja te zeggen tegen de inmiddels legendarische western van de regisseur, wat de acteur uiteindelijk naar filmsterrendom hielp.

Die eerste film in de inmiddels legendarische ‘Dollars’-trilogie was een beroemde remake van Akira Kurosawa’s ‘Yojimbo’. Je zou dus kunnen denken dat Eastwood op zijn minst een beetje tactvol zou zijn als hij de bredere filmografie van de regisseur bespreekt. In plaats van, hij deed Kurosawa’s Oscarwinnende klassieker “Dersu Uzala” af als verschrikkelijk.

Al deze kritiek kwam uit het boek “Gesprekken met Clint: Paul Nelson’s verloren interviews met Clint Eastwood, 1979-1983.” Iets aan het eind van de jaren ’70/begin jaren ’80 zorgde ervoor dat Eastwood zo openhartig was als hij wilde zijn, aangezien het niet alleen Leone en Kurosawa waren die onder vuur kwamen te liggen in de gesprekken van de acteur met Nelson. Hij richtte zich ook op Michael Cimino’s gevierde oorlogsfilm ‘The Deer Hunter’, die volgens Eastwood ’toegeeflijk’ en onnauwkeurig was.

“The Deer Hunter” blijft vandaag de dag een onbetwistbare klassieker. Het stond bovenaan de lijst van /Films de beste oorlogsfilms ooit gemaakt en staat bovenaan veel vergelijkbare lijsten. Na de overwinning te hebben behaald in vijf van de negen Oscar-categorieën, waaronder die voor Beste Film, bestaat er geen twijfel over dat de film bij de release in 1978 goed werd ontvangen. Maar voor Clint Eastwood was het niet zo indrukwekkend.

De film concentreert zich op drie vrienden van staalarbeiders uit Pennsylvania: Mike Vronsky (Robert De Niro), Steven Pushkov (John Savage) en Nick Chevotarevich (Christopher Walken). “The Deer Hunter” toont het trio vóór, tijdens en na hun ervaringen in de strijd tegen de oorlog in Vietnam en verkende de aangrijpende effecten van oorlog, niet alleen op de personages, maar ook op de Amerikaanse nationale psyche. De beruchte Russische roulettescène, waarin de drie vrienden door de Vietcong worden gedwongen een geladen pistool tussen hen door te geven, blijft een van de meest onuitwisbare momenten in de cinema van die tijd. Eastwood kocht het niet.

De acteur had met Cimino samengewerkt aan de actiekomedie ‘Thunderbolt and Lightfoot’ uit 1974 Ondergewaardeerde film uit de jaren 70 die zeker de moeite waard is om te kijken. Maar de regisseur had zijn betrokkenheid sindsdien gebagatelliseerd nadat Eastwood deed wat hij vaak graag deed en, om Eastwoods eigen woorden te gebruiken, ‘een beetje achter hem aan reed’. De acteur ging hierover in zijn gesprek met Paul Nelson aan de slag. “(‘Thunderbolt en Lightfoot’) is redactioneel veel strakker uitgevoerd, te oordelen naar ‘The Deer Hunter'”, zei hij. “(Cimino) heeft het goed gedaan met ‘Thunderbolt and Lightfoot’ en daar mag hij trots op zijn. Persoonlijk denk ik dat (‘The Deer Hunter’) nogal toegeeflijk was (…) hij raakte verwikkeld in de laterale slide. Weet je nog, we hebben daar eerder over gesproken? Ongemotiveerde camerabewegingen zoals je in elke reclamespot op tv ziet.”

In hun gesprek over ‘The Deer Hunter’ leken Clint Eastwood en Paul Nelson het eens te zijn over het oorlogsdrama van Michael Cimino. ‘Volledige verwarring, voor zover ik kon zien’, zei Nelson. “Ik heb op het einde, als iedereen ‘God Bless America’ begint te zingen, geen idee wat mijn reactie zou moeten zijn, weet je?” Eastwood leek het daarmee eens te zijn. ‘Nou, het zou een groot symbool moeten zijn,’ antwoordde hij. “Als je genoeg van dat soort dingen in een film stopt, kun je de helft van de mensen de helft van de tijd voor de gek houden en sommige mensen een deel van de tijd.”

De acteur zei verder dat het publiek “dingen erin las” die er misschien niet waren. ‘Mensen die niets van oorlog of gevecht weten, dachten dat dat het was’, zei hij. ‘Dat is wat alle soldaten daar deden, Russische roulette spelen. Er is nog nooit een incident met dat soort dingen geregistreerd.’

“The Deer Hunter” veroorzaakte aanzienlijke controversemet de New York Times meldde in 1979 dat de film “aangevallen” werd omdat hij “racistisch” was. De outlet nam nota van de kritiek van Pauline Kael van The New Yorker dat de Vietcong “werd behandeld in de standaard, ondoorgrondelijke, kwaadaardige oosterse stijl van de Japanners in de Tweede Wereldoorlog, films”, maar er was ook de kwestie van de waarheidsgetrouwheid. The Times meldde dat veel kijkers “boos waren toen ze ontdekten dat de Russische roulettesequenties fictie waren”. Het is duidelijk dat Eastwood niet de enige was die de film als misleidend beschouwde. De acteur slaagde er bijna in Cimino te complimenteren, voordat hij dat compliment volledig ondermijnde: “Het had zo’n goede productie dat je wenste dat je het in een ander verhaal zag (…) een film die een goede productie verdiende en die niet kreeg.”