Enkele uren na ons interview bevindt Lighton zich nu in een Regal-bioscoop in het winkelcentrum, omringd door honderden met leer bedekte kinksters die rondlopen terwijl ze zichzelf helpen met gratis popcorn en drankjes uit de Coke Freestyle-automaat. De regisseur komt moeiteloos door zijn introducties voor het trio Passagier vertoningen, maar als het gaat om de vraag-en-antwoordsessie na de vertoning – de eerste die wordt gemodereerd door een gerespecteerd lid van de leergemeenschap (de directeur van Chicago’s Leather Archives, om precies te zijn) – moeten er nog steeds lichte zenuwen worden overwonnen.
Toch gaat Lighton de uitdaging met zelfvertrouwen aan. Dit mag dan zijn eerste persconferentie zijn, maar de regisseur is opmerkelijk bedreven in het navigeren door interviews. Hij kan zelfs de meest triviale vragen terugsturen naar zijn favoriete onderwerpen. Hij heeft een snelle, ondeugende humor die hem tot een ideaal zou maken RuPaul’s Dragrace gastjurylid, en kan de perfect moment om een aantal werkelijk waanzinnige anekdotes op te sommen. (Mijn favoriet gaat over zijn slechtste werkervaring, toen hij als een soort mascotte voor Samsung werkte en gedwongen werd naast een man op stelten te lopen terwijl hij in een doos zat en een groot paar rode clownsschoenen droeg. De kicker, vertelt hij met al het enthousiasme van een doorgewinterde cabaretier die zijn laatste punchline uitspreekt, is dat hij uiteindelijk werd geschopt door een willekeurige man die hem over straat zag waggelen.)
Onnodig te zeggen dat Lighton dit kritische publiek voor zich weet te winnen. Ondanks dat veel aanwezigen pregame-plannen hebben voor de MAL-feesten op de laatste avond, blijft een groot deel van het publiek achter voor de Q&A; een handjevol uit de andere twee kamers sluipt zelfs binnen nadat hun vertoningen zijn afgelopen. De lof is uitbundig van het publiek, en nog meer van de moderator. Bijna overlopend van enthousiasme vertelt hij hoe hij, na jaren Dom te zijn geweest voor andere subs, onlangs de ‘jongen’ van een andere Dom is geworden. Passagierzo onthult hij graag, doet hem veel denken aan de reis die hij onlangs heeft gemaakt toen hij leerde hoe leuk het is om jezelf voor de eerste keer aan iemand over te geven.
Dat is natuurlijk wat er gebeurt als je een verhaal zo authentiek mogelijk vertelt. Hoewel Lighton in het verleden met BDSM en knik had geëxperimenteerd, was hij weliswaar niet goed thuis in de omringende cultuur. (Voor Passagier(hij had nog nooit op een motorfiets gereden.) Dus toen het tijd werd om een film over deze gemeenschap te maken, zocht hij advies in de scene zelf, waarbij hij een weekend achterop zat (oftewel op de achterbank) met de Homomotorfietsclub (GBMCC) en overleg met hen tijdens het filmproces. “Ze zouden van alles bijdragen, van kostuums (tips) tot ideeën over manieren om non-verbale onderwerping te tonen, zoals de manier waarop iemand staat of hun houding”, zegt Lighton. Uiteindelijk castte hij een aantal van de motorrijders met wie hij werkte, en liet ze versies van zichzelf spelen als leden van Ray’s motorploeg.
Hij was eveneens compromisloos over alle aspecten van de film, ongeacht hoe deze de uiteindelijke commerciële vooruitzichten beïnvloedde. “Onlangs vroeg iemand of ik erover nadacht om de film wat zachter te maken, uit angst dat mensen die vijandig staan tegenover de gemeenschap negatief zouden reageren of een fragment van twee seconden zouden nemen om een bepaalde agenda door te drukken”, zegt hij over de seksscènes in de film. “Maar wat voor mij zo geweldig is aan elke subcultuur, is dat als je tijd met ze doorbrengt, je de verscheidenheid binnen die gemeenschap ziet.”
“Iedereen die daadwerkelijk 100 minuten aan de film besteedt, doet dat misschien niet leuk vinden de versie van seks die ze zien. Ze zouden kunnen denken: ‘Oké, deze jongens hebben heel andere verlangens dan de mijne‘, maar ze zullen ook warmte, familie en liefde zien,” vervolgt hij. “Als ik bijvoorbeeld de seks zou verwateren om vijandigheid te vermijden, zou dat hetzelfde zijn als dat ik er zelf over oordeel. Het zou hetzelfde zijn als ik, als filmmaker, zou zeggen: ‘Ik vind dit te schandalig om op het scherm te zetten.’ Terwijl ik wilde laten zien dat de versie van seks die ze hebben volkomen juist is. Het is misschien gewoon niet smakelijk sommige mensen.”
Dit denkproces heeft invloed gehad Passagier’s benadering van diversiteit, vooral omdat de ingewikkelde centrale relatie tussen Colin en Ray niet ambitieus bedoeld is. “Ik wilde een eerlijk beeld geven van verschillende vormen van Dom/sub-relaties, en daarom zien we na de orgie dat sommige mensen vormen van nazorg vertonen”, legt hij uit. (Ja, er is een prominente orgie in de film.) “Een deel van wat dat onderzoek mij heeft geleerd, is dat er geen one-size-fits-all is. Er wordt je verteld dat dit de ‘ethische’ manier is om aan BDSM te doen, maar het is zeker niet waar dat iedereen dat volgt. En er is ruimte voor de representatie van allerlei verschillende relatiemodellen.”
Daarnaast dacht Lighton veel na over wat hij wilde dat zijn film zou zeggen over queerness; het is een belangrijke reden waarom hij besloot de periode waarin te veranderen Passagier vindt plaats. Box Heuvel speelt zich met name af in de jaren zeventig, maar Lighton verplaatste zijn film naar het heden – gedeeltelijk om de kosten te compenseren (klassieke films zijn beroemd duur om te filmen), maar ook om een versie van queerness te laten zien die niet werd belast door het gewicht van de kast.
“Ik denk dat ik het op een heel simplistisch niveau gewoon een beetje beu ben”, vertelt hij over verhalen die te gefocust op het uit de kast komen. “Ik was veel meer geïnteresseerd in het hebben van iemand die niet op afstand in de kast zit, maar er nog steeds niet achter is gekomen. Soms is er een reductief idee – dat (terug) kan worden gekoppeld aan die campagne die zoiets was als ‘Het wordt beter‘ – dat als je eenmaal uit de kast bent, alles goed is. Maar naar mijn ervaring duurt het in ieder geval nog steeds verdomd eeuwen om erachter te komen hoe je door het leven als homo gaat.’
Afgaande op hoe gemakkelijk hij de rechtbank lijkt te houden bij MAL – misschien wel het meest homoseksuele evenement dat een “homoman” kan zijn – lijkt het erop dat hij er nu achter is gekomen. Als je een paar uur nadat de regisseur zijn vraag-en-antwoord had afgerond over de congresvloer van het Hyatt Regency liep, zou je Lighton gemakkelijk kunnen verwarren met een filmster uit de A-lijst en niet met de vrijwel onbekende man achter de camera. Op schijnbaar elk moment wordt hij door iemand opgemerkt en benaderd met lovende complimenten. Het is leuk om hem door de kamer te zien slingeren als het verplichte doorgeeffeestje van de conventie, waar hij alleen maar lof ontvangt. De zwaarste kritiek komt van een man die een spijkerbroek en een harnas draagt over een verder ontblote borst, die beweert dat Skarsgård heter was in Echt Bloed. (“Dat wil ik niet horen!” Lighton veegt hem gekscherend weg.)
Het vormt een mooie parallel met wat hij beschrijft als de centrale focus van de film: “Een deel van wat mij dreef toen ik aan het schrijven was, was het idee onderzoeken dat, door jezelf in situaties te brengen waarin je niet veel controle hebt en waar risico’s bestaan, er slechte dingen kunnen gebeuren, liefdesverdriet kan gebeuren, misbruik kan gebeuren, maar je kunt ook over jezelf leren en leren hoe je beter kunt onderhandelen over je wensen in je volgende relatie”, vertelt hij me. “Ik wil mensen geen ‘les’ van de film geven, maar dat was zeker iets waar ik, als ik verdwaalde in het schrijven, altijd naar terug zou gaan.”
Harry Lighton, schrijver-regisseur van Passagier.Foto door Sam Waxman
Les of niet, het is een boodschap die duidelijk als universeel wordt beschouwd. In elke vraag- en antwoordsessie waaraan Lighton dit weekend deelneemt, vermeldt hij opgewonden dat zijn moeder haar zestigjarige vrienden naar de bioscoop brengt om te zien Passagier en ze allemaal in fans veranderen. Het is een uitkomst die maar weinig mensen hadden voorspeld voor een film met een close-up van Skarsgårds door Prins Albert gepiercete penis. (Voor de nieuwsgierigen onder ons, it is een prothese.)
Maar vanuit een ander gezichtspunt is het een uitkomst waar Lighton altijd rekening mee had gehouden. “Ik wilde absoluut dat dit een film zou zijn die de gemeenschap zag en zich vertegenwoordigd voelde en waarvan ze genoten, maar ook waar mensen die geen begrip hadden van de cultuur niet van zouden worden weggeduwd”, zegt hij. Er is een versie van Passagier dat had veel parochialer kunnen zijn, geeft hij toe, maar de regisseur wilde “met één voet in de arthouse en één voet in de mainstream staan, om die verdeeldheid te weigeren.” Het feit dat een film over een expliciet onderwerp gaat, betekent niet dat hij ‘moet worden opgenomen in vrij grimmige, statisch gekadreerde one-shots, met volledig natuurlijk licht’, dacht hij tijdens het filmen. “Daar is ruimte voor. Ik vind (Michael) Haneke leuk!” benadrukt hij met een knipoog. “Maar ik wilde iets anders doen.”
Bovendien is er voldoende tijd om andere manieren van filmmaken te verkennen. Lighton heeft zijn tenen al in de biopic-pool gedompeld door zich te herenigen met Oliver Hermanus om het script te schrijven voor een nieuwe film over de bekende, overleden ontwerper Alexander McQueen. Maar als het gaat om zijn volgende regie-onderneming, blijft hij openstaan. “Toen ik erover begon na te denken, was ik er vast van overtuigd dat ik niet hetzelfde terrein wilde betreden. Ik wilde afstand nemen van ‘een homoseksuele man die een seksueel ontwaken doormaakt'”, zegt hij over het brainstormproces. “Maar vier maanden later heb ik geen andere goede ideeën meer, dus misschien ben ik maar een man met één onderwerp.”
Door bij MAL te zijn, zegt hij, voelde hij zich echt op zijn gemak in die baan. “Elke film die ik tot nu toe heb gemaakt, is in een of andere hoedanigheid queer geweest. Het is niet iets waar ik opzettelijk naar toe of van weg zou rennen, maar tot nu toe is het iets dat ik natuurlijk wilde verkennen.”
Ondertussen geniet hij van dit moment zolang het duurt. Zoals hij plichtsgetrouw had uitgelegd tijdens het diner met oesters op onze laatste avond samen, waarin de afgelopen maanden reclame werd gemaakt Passagier met de A24 waren anders dan alles wat hij zich ooit had kunnen voorstellen. Hij voelde zich geliefd, gewaardeerd en gewaardeerd als een stem in de bioscoop. “Het probleem is dat ik enigszins bang ben dat als ik nog een film mag maken, de ervaring dit niet zal waarmaken”, zei hij. Maar nu hij voorin zit, is het moeilijk voor te stellen dat hij binnenkort op de rem trapt.
Passagier speelt nu in theaters door het hele land.
Haal het beste uit wat vreemd is. Meld u aan voor Hen’s wekelijkse nieuwsbrief hier.
