Door Robert Scucci
| Gepubliceerd
2014 Vogelman is om een aantal redenen een van mijn favoriete Michael Keaton-films. De one-shot-esthetiek maakt slimme continuïteitstrucs mogelijk, en de zelfreferentiële meta-humor over een aangespoelde superheldenacteur die serieus probeert te worden genomen op het podium in plaats van op het witte doek, maakt het een bevredigend horloge op elk niveau. Het vermogen van Keaton om als man die op de rand van een geestelijke gezondheidscrisis staat, de lijn te volgen terwijl hij zijn meest ambitieuze project op zich neemt, is uitgestreken, duister hilarisch en suïcidaal mooi. Het dubbelzinnige einde maakt het ook de perfecte film om herhaaldelijk te bekijken, omdat er altijd stukjes subtekst zijn die de eerste keer voorbijglippen, om later op hun plaats te klikken.
Toen ik 2005 voor het eerst tegenkwam Spel 6 over Tubi was ik geboeid door de synopsis omdat deze leest als een prototypeversie van Vogelmanmaar met een veel slanker en meer gegrond uitgangspunt. Leunend op meer conventioneel dramatisch terrein, wordt het op zichzelf een solide horloge, terwijl het ook aanvoelt als een rauwe vroege versie van het soort personage dat Keaton bijna tien jaar later volledig zou realiseren.
Als je met tegenzin erin gaat Spel 6 verwacht een tweederangs Vogelmanje zult opgelucht zijn als je merkt dat beide films stevig op hun eigen pad blijven. Ze delen thematisch DNA, maar elk heeft zijn eigen toon en persoonlijkheid, waardoor ze gelijkwaardige vermeldingen zijn in de filmografie van Michael Keaton in plaats van concurrerende echo’s van hetzelfde idee.
Niet Riggan, maar eerder Rogan
Michaël Keaton speelt Nicky Rogan Spel 6een cynische maar zeer succesvolle toneelschrijver die in New York City woont. Iedereen in zijn binnenste cirkel staat erop dat zijn nieuwe toneelstuk zijn beste werk tot nu toe zal zijn, grotendeels omdat hij zich op serieuzere en minder speelse onderwerpen neigt. De verwachting is dat deze verschuiving zijn nalatenschap als een van de belangrijkste toneelschrijvers van zijn generatie zal versterken. Terwijl zijn professionele leven voorspoedig lijkt te gaan, valt de rest van zijn wereld langzaam uiteen. Zijn huwelijk stort in onder het gewicht van wrok en uitputting met zijn aanstaande ex-vrouw Lillian (Catherine O’Hara), en zijn relatie met zijn jongvolwassen dochter Laurel (Ari Graynor) staat op zijn beste dag onder druk.
Familiedynamiek in Spel 6 Afgezien daarvan heeft Nicky te maken met twee extra problemen die hem in een spiraal brengen.
Eerst en vooral waarschuwt zijn beste vriend Elliot (Griffin Dunne) hem dat een mogelijk vernietigende recensie van de beruchte dramacriticus Steven Schwimmer (Robert Downey Jr.) zijn carrière zou kunnen ruïneren. Elliot is een omhulsel van zijn vroegere zelf en is nooit hersteld van een brutale recensie die Schwimmer ooit over hem schreef, en hij geeft de schuld aan dat ene stukje kritiek voor het permanent ontsporen van zijn reputatie. Nicky wordt steeds banger dat zijn eigen stuk een soortgelijk lot zal ondergaan, vooral omdat zijn hoofdrolspeler Peter Redmond (Harris Yulin) vecht tegen een hersenparasiet waardoor hij tijdens de repetities zijn tekst vergeet.
Hoewel Nicky zich er volledig op zou moeten richten om zijn stuk zonder rampen door de openingsavond te krijgen, knaagt er nog iets anders aan hem dan de angst voor een professionele mislukking. Het is spel 6 van de World Series, en de Boston Red Sox zijn nog één overwinning verwijderd van het winnen van het kampioenschap. Voor iedereen die wil luisteren: Nicky geeft zijn hele kijk op het leven weer via zijn relatie met de Red Sox. Volgens alle logica zouden ze altijd moeten winnen, maar op de een of andere manier vinden ze altijd een manier om het op het laatst mogelijke moment te verpesten. Die mentaliteit definieert hem, ondanks het feit dat zijn eigen carrière tot nu toe objectief succesvol is geweest.
In een poging vrede met zichzelf te sluiten en een pauze te nemen voordat zijn stuk de eerste grote recensies krijgt, slaat Nicky zijn eigen première over, zodat hij de wedstrijd kan bekijken en de balans op kan maken van zijn leven. Zijn scheiding staat voor de deur, zijn professionele reputatie lijkt aangetast en de toekomst waar hij zo hard aan heeft gewerkt, voelt plotseling onzeker aan. Herhaaldelijk aangespoord door Elliot begint hij zich zelfs af te vragen of het vermoorden van Schwimmer op de een of andere manier verlichting zou bieden van de schade die een enkele wrede stem aan zijn nalatenschap kan toebrengen.
Een perfect aanvulling op Birdman
Waar Vogelman legt de nadruk op de psychologische ineenstorting van Riggan nu de druk van de openingsavond toeneemt, Spel 6 hanteert een meer ingetogen en dramatische benadering van soortgelijk materiaal. Beide films worstelen met het idee van erfenis, maar Spel 6 richt zich op een man die al succes heeft gevonden en doodsbang is dat dit zonder waarschuwing zou kunnen verdwijnen. Nicky is de menselijke belichaming van de Boston Red Sox-mentaliteit. Succesvol tot het moment dat hij de bal laat vallen, waarbij de altijd aanwezige angst zijn vermogen vergiftigt om te genieten van wat hij al heeft verdiend.
Vogelman gaat over een voormalige filmster die probeert zichzelf opnieuw uit te vinden op Broadway, waarbij hij alles wat hij heeft in een toneelbewerking van Raymond Carvers ‘What We Talk About When We Talk About Love’ stopt, terwijl zijn persoonlijke leven uiteenvalt. Spel 6aan de andere kant, volgt een man die morgen comfortabel met pensioen zou kunnen gaan en nog steeds als een succes herinnerd kan worden, maar die op het punt staat alles te verliezen wat voor hem werkelijk belangrijk is buiten zijn carrière. Beide films onderzoeken onzekerheid door deze zeer specifieke omstandigheden, maar volgen radicaal verschillende stilistische paden terwijl ze zich afspelen. Spel 6 speelt zijn verhaal eerlijk, terwijl Vogelman ontvouwt zich als een koortsdroom.
De ideale manier om te ervaren Spel 6dat momenteel gratis wordt gestreamd op Tubi, is voordat het opnieuw wordt bezocht Vogelman. Als je ze achter elkaar bekijkt, wordt duidelijk hoe dezelfde acteur een soortgelijk thematisch terrein vanuit totaal verschillende invalshoeken kan verkennen. Samen vormen ze een onbedoelde dubbelfunctie die de waardering voor het werk van Keaton vergroot Spel 6 voelt vooral als de ontbrekende schakel in zijn carrière die verwijst naar zijn latere meesterwerk.
