DHAKA, Bangladesh — Uit haar ballingschap in India, de afgezette leider van Bangladesh Sjeik Hasina heeft de aanstaande verkiezingen van het land zwaar veroordeeld nadat haar partij werd uitgesloten van de verkiezingen, opmerkingen die de spanningen in de aanloop naar de verkiezingen zouden kunnen vergroten cruciale stemming volgende maand.
Hasina, wie was dat? ter dood veroordeeld vanwege haar harde optreden over een studentenopstand in 2024 waarbij honderden mensen omkwamen en leidde tot het omverwerpen van haar 15-jarige bewind, waarschuwde vorige week in een e-mail aan The Associated Press dat Bangladesh zonder inclusieve, vrije en eerlijke verkiezingen te maken zal krijgen met langdurige instabiliteit.
Ze beweerde ook dat de interim-regering van Bangladesh onder leiding stond van een Nobelprijswinnaar voor de Vrede Mohammed Yunus opzettelijk miljoenen van haar aanhangers ontnomen door haar partij – de voormalig regerende Awami League – uit te sluiten van de verkiezingen.
“Elke keer dat een aanzienlijk deel van de bevolking politieke participatie wordt ontzegd, wordt de wrok groter, worden instellingen gedelegitimeerd en worden de voorwaarden geschapen voor toekomstige instabiliteit”, schreef ze.
‘Een regering die voortkomt uit uitsluiting kan een verdeelde natie niet verenigen’, voegde Hasina eraan toe.
Ruim 127 miljoen mensen Bangladesh komen in aanmerking om te stemmen in de 12 februari verkiezingenalgemeen gezien als de meest consequente in decennia van het land en de eerste sinds Hasina’s verwijdering uit de macht na de massale opstand.
De interim-regering van Yunus houdt toezicht op het proces, waarbij de kiezers ook een voorgesteld constitutioneel referendum afwegen over ingrijpende politieke hervormingen. De campagnes zijn vorige week begonnen, met bijeenkomsten in de hoofdstad Dhaka en elders.
Yunus keerde terug naar Bangladesh en nam het drie dagen over nadat Hasina op 5 augustus 2024 naar India vluchtte, na weken van gewelddadige onrust. Hij heeft vrije en eerlijke verkiezingen beloofd, maar critici vragen zich af of het proces zal voldoen aan de democratische normen en of het echt inclusief zal zijn na het verbod op Hasina’s Awami League.
Er zijn ook zorgen over de veiligheid en onzekerheid rond het referendum, dat grote veranderingen in de grondwet zou kunnen veroorzaken.
Het kantoor van Yunus zei in een verklaring aan de AP dat veiligheidstroepen zullen zorgen voor ordelijke verkiezingen en dat niemand de uitslag zal beïnvloeden door middel van dwang of geweld. Internationale waarnemers en mensenrechtenorganisaties zijn uitgenodigd om het proces te volgen, aldus de verklaring.
De verkiezingscommissie zegt dat naar verwachting ongeveer 500 buitenlandse waarnemers, waaronder uit de Europese Unie en het Gemenebest, op 12 februari naar de stembus zullen kijken.
Sinds de afzetting van Hasina heeft Bangladesh te maken gehad met een hele reeks politieke en veiligheidsproblemen.
Mensenrechten- en minderheidsgroepen hebben de interim-autoriteiten ervan beschuldigd de burgerrechten en politieke rechten niet te beschermen. Hasina’s partij beweert dat er sprake is van willekeurige arrestaties en sterfgevallen onder haar leden, wat de regering ontkent.
Critici hebben ook hun alarm geuit over de groeiende invloed van islamitische groeperingen en aanvallen op minderheden, met name hindoes.
Er zijn ook steeds meer zorgen over persvrijheid onder Yunus, waarbij verschillende journalisten strafrechtelijk worden vervolgd en de kantoren van de twee belangrijkste dagbladen van het land worden aangevallen door boze demonstranten.
Ondertussen heeft de Bangladesh Nationalist Party, geleid door Tariq Rahman60, is naar voren gekomen als de belangrijkste kandidaat bij de stemming.
Rahman, de zoon van de voormalige premier Khaleda Zia Hasina’s voornaamste rivaal, die vorige maand overleed, keerde in december terug naar huis na ruim zeventien jaar in zelfopgelegde ballingschap. Hij heeft beloofd te zullen werken aan de stabiliteit van dit Zuid-Aziatische land met 170 miljoen inwoners.
Rahmans belangrijkste rivaal bij de verkiezingen in februari is een coalitie van elf geallieerde groepen onder leiding van een islamitische partij, de Jamaat-e-Islami.
Onder Hasina stond Jamaat-e-Islami onder zware druk en werd hij uitgesloten van verkiezingen. De topleiders van het land werden geconfronteerd met executies of gevangenisstraffen wegens aanklachten wegens oorlogsmisdaden De onafhankelijkheidsoorlog van Bangladesh tegen Pakistan 1971.
De Bangladesh Nationalist Party (BNP) boycotte de verkiezingen in 2014 en 2024. Zij nam deel in 2018, maar beschuldigde Hasina later van manipulatie van de peilingen.
Critici beschuldigen Hasina er al lang van dat zij leiding geeft aan een steeds autoritairder systeem. Ze kreeg ook kritiek over de onderdrukking van afwijkende meningen en haar politieke tegenstanders, waarbij veiligheidsdiensten onder haar regering werden beschuldigd van gedwongen verdwijningen.
Toch heeft Hasina de rechtbank in Bangladesh, die haar bij verstek ter dood veroordeelde op beschuldiging van misdaden tegen de menselijkheid naar aanleiding van de moorden op de opstand, afgedaan als een ‘kangoeroerechtbank’.
Internationale rechtengroepen hebben hun zorgen geuit over de eerlijkheid van het proces.
In haar e-mail aan de AP zei Hasina dat Bangladesh, om vooruit te komen, de cyclus van politieke verboden en boycots moet doorbreken. Ze beweerde dat sommige verkiezingen onder haar regering ‘niet echt participatief waren omdat grote politieke partijen ervoor kozen democratische processen te boycotten’.
“Ik erken dat dit verre van ideaal was”, zei ze, eraan toevoegend dat de politieke partijen in Bangladesh die cyclus nu moeten doorbreken. “Anders zal er geen verlossing zijn.”
Het land, zo voegde ze eraan toe, ‘heeft een legitieme regering nodig’ die zou regeren ‘met de oprechte instemming van het volk’.
‘Dat is de beste manier voor het land om zijn wonden te helen’, zei ze.
___
Saaliq berichtte vanuit New Delhi.
