De Deense premier Mette Frederiksen zal vrijdag gesprekken voeren met haar Groenlandse tegenhanger na een turbulente week waarin de Amerikaanse president Donald Trump zich terugtrok van zijn dreigementen om het Arctische eiland in te nemen en in te stemmen met gesprekken.
Frederiksen reist vrijdag vanuit Brussel naar de Groenlandse hoofdstad Nuuk, waar ze al vroeg gesprekken voerde met NAVO-secretaris-generaal Mark Rutte, die deze week in Davos een vermeend akkoord bereikte met Trump over Groenland.
Rutte en Frederiksen waren het er vrijdag over eens dat de alliantie de veiligheid in het Noordpoolgebied moet vergroten.
“Premier Mette Frederiksen reist vandaag van Brussel naar Nuuk voor een ontmoeting met de voorzitter van de Naalakkersuisut, Jens-Frederik Nielsen”, zei het kantoor van de Deense premier op X.
Trump stapte woensdag terug van zijn dreigementen nadat hij met Rutte overeenstemming had bereikt over een ‘kader’ voor het Deense autonome gebied.
De details blijven schaars, maar Trump zei dat de Verenigde Staten “alles krijgen wat we wilden” en “voor altijd” van kracht zouden blijven.
Een bron die bekend was met de gesprekken vertelde AFP dat de Verenigde Staten en Denemarken opnieuw zullen onderhandelen over een defensiepact uit 1951 tegen Groenland.
De overeenkomst, die in 2004 werd bijgewerkt, geeft Washington al carte blanche om de troepeninzet op te voeren, op voorwaarde dat het de autoriteiten in Denemarken en Groenland vooraf informeert.
De Deense minister van Buitenlandse Zaken Lars Lokke Rasmussen, die samen met zijn Groenlandse tegenhanger op 14 januari in Washington gesprekken voerde met de Amerikaanse vice-president JD Vance en minister van Buitenlandse Zaken Marco Rubio, benadrukte vrijdag dat er geen formeel, gedetailleerd plan was uitgewerkt tussen Trump en Rutte.
Er was eerder “een raamwerk voor een toekomstige overeenkomst”, waarbij “in plaats van die drastische ideeën over de noodzaak om Groenland te bezitten… (Trump) nu over een oplossing wil onderhandelen”, zei Lokke.
– Gesprekken beginnen binnenkort –
Lokke zei dat die onderhandelingen binnenkort zouden beginnen.
“Gisteren was er een bijeenkomst in Washington waar opnieuw werd bevestigd dat dit is wat we moeten doen, en er werd een plan opgesteld voor hoe we het zullen doen”, zei hij.
“We zullen die bijeenkomsten vrij snel van start laten gaan. We zullen niet communiceren wanneer die bijeenkomsten plaatsvinden, want wat nu nodig is, is om het drama eruit te halen.”
De gesprekken zouden zich concentreren op “veiligheid, veiligheid en beveiliging”, voegde hij eraan toe.
Denemarken en Groenland hebben benadrukt dat soevereiniteit en territoriale integriteit een ‘rode lijn’ in de gesprekken zouden zijn.
Donderdag zei de Groenlandse premier Nielsen dat hij niet op de hoogte was van de inhoud van het Trump-Rutte-akkoord, maar benadrukte dat er geen deal kon worden gesloten zonder Nuuk erbij te betrekken.
“Niemand anders dan Groenland en het Koninkrijk Denemarken hebben het mandaat om deals of overeenkomsten te sluiten”, zei hij tegen verslaggevers.
Frederiksen heeft herhaaldelijk hetzelfde gezegd.
– Verwarmende banden –
Groenland, dat drie eeuwen lang een Deense kolonie was, heeft ongeveer 57.000 inwoners en kreeg in de tweede helft van de 20e eeuw geleidelijk autonomie en in 2009 zelfbestuur.
Maar het assimilatiebeleid van Denemarken – inclusief de facto een verbod op de Inuit-taal en gedwongen sterilisaties – heeft de Groenlanders verbitterd en boos gemaakt.
Terwijl een overweldigende meerderheid van de eilandbewoners een decennia lang streven naar volledige onafhankelijkheid steunt, hebben de dreigementen van Trump van het afgelopen jaar geleid tot een opwarming van de banden tussen Denemarken en Groenland.
“Groenlanders hebben nog steeds veel klachten over het gebrek aan vermogen van Denemarken om zijn koloniale verleden te heroverwegen”, vertelde Ulrik Pram Gad, een onderzoeker aan het Deense Instituut voor Internationale Studies, aan AFP.
“Maar de druk van Trump heeft de grote meerderheid van het (Groenlandse) politieke spectrum ertoe aangezet… om de voorbereidingen voor onafhankelijkheid – altijd een langetermijnproject – voorlopig opzij te zetten’, zei hij.
Nielsen herhaalde donderdag dat als Groenland moest kiezen tussen een deel van Denemarken blijven of zich bij de VS aansluiten, “we kiezen voor het Koninkrijk Denemarken, we kiezen voor de EU, we kiezen voor de NAVO.”
Ondertussen meldde de Deense publieke omroep DR vrijdag dat Deense troepen die in Groenland waren ingezet, het bevel hadden gekregen gewapend te zijn en klaar te staan om te vechten in geval van een militaire aanval vanuit de Verenigde Staten.
(Behalve de kop is dit verhaal niet geredigeerd door NDTV-medewerkers en wordt het gepubliceerd via een gesyndiceerde feed.)
