De Amerikaanse president Donald Trump heeft “een reeks opties” besproken om Groenland te verwerven, inclusief de inzet van het leger, aldus het Witte Huis.
Het Witte Huis vertelde de BBC dat het verwerven van Groenland – een semi-autonome regio van mede-NAVO-lid Denemarken – een “nationale veiligheidsprioriteit” was.
De verklaring kwam uren nadat de Europese leiders een gezamenlijke verklaring hadden afgegeven waarin zij zich achter Denemarken schaarden, dat zich verzet tegen de ambities van Trump voor het Arctische eiland.
Trump herhaalde dit weekend dat de VS Groenland ‘nodig had’ om veiligheidsredenen, wat de Deense premier Mette Frederiksen ertoe bracht te waarschuwen dat elke aanval van de VS het einde van de NAVO zou betekenen.
Het Witte Huis zei dinsdag: “De president en zijn team bespreken een reeks opties om dit belangrijke doel van het buitenlands beleid na te streven, en natuurlijk is het inzetten van het Amerikaanse leger altijd een optie waarover de opperbevelhebber beschikt.”
De NAVO is een trans-Atlantische militaire groepering waarvan wordt verwacht dat bondgenoten elkaar te hulp schieten bij externe aanvallen.
De Amerikaanse minister van Buitenlandse Zaken Marco Rubio vertelde de wetgevers maandag tijdens een geheime briefing op Capitol Hill ook dat de regering-Trump niet van plan was Groenland binnen te vallen, maar dat hij in plaats daarvan het eiland van Denemarken kocht, zo meldden de Wall Street Journal en andere Amerikaanse media.
Daarna vertelde een woordvoerder van het ministerie van Buitenlandse Zaken dinsdag aan de BBC dat de VS “erop gebrand is duurzame commerciële relaties op te bouwen die de Amerikanen en de bevolking van Groenland ten goede komen”.
De woordvoerder voegde hieraan toe: “Onze gemeenschappelijke tegenstanders zijn steeds actiever geworden in het Noordpoolgebied. Dat is een zorg die de Verenigde Staten, het Koninkrijk Denemarken en de NAVO-bondgenoten delen.”
Groenland en Denemarken zeiden eerder dat ze hadden gevraagd Rubio snel te ontmoeten om de Amerikaanse claims op het eiland te bespreken.
De Deense minister van Buitenlandse Zaken Lars Lokke Rasmussen zei dat een gesprek met de Amerikaanse topdiplomaat “bepaalde misverstanden” zou moeten oplossen.
Dinsdag spraken zes Europese bondgenoten hun steun uit voor Denemarken.
“Groenland is van zijn volk, en alleen Denemarken en Groenland kunnen beslissen over zaken die hun betrekkingen betreffen”, zeiden de leiders van Groot-Brittannië, Frankrijk, Duitsland, Italië, Polen, Spanje en Denemarken in een gezamenlijke verklaring.
De Europese ondertekenaars van de gezamenlijke verklaring benadrukten dat zij net zo enthousiast zijn als de VS op het gebied van veiligheid in het Noordpoolgebied en zeiden dat dit moet worden bereikt door de NAVO-bondgenoten, inclusief de VS “gezamenlijk”.
Ze riepen ook op tot “het handhaven van de principes van het VN-Handvest, inclusief soevereiniteit, territoriale integriteit en de onschendbaarheid van grenzen”.
De Groenlandse premier Jens-Frederik Nielsen verwelkomde de verklaring en riep op tot een “respectvolle dialoog”.
“De dialoog moet plaatsvinden met respect voor het feit dat de status van Groenland geworteld is in het internationaal recht en het principe van territoriale integriteit”, zei Nielsen.
De kwestie van de toekomst van Groenland kwam opnieuw naar boven in de nasleep van de Amerikaanse militaire interventie in Venezuela. waarin elitetroepen de president van het land, Nicolás Maduro, in beslag namen en bracht hem naar New York voor drugs- en wapenaanklachten.
Een dag na die inval plaatste Katie Miller – de vrouw van een van Trumps senior assistenten – een kaart op sociale media van Groenland in de kleuren van de Amerikaanse vlag, naast het woord ‘SOON’.
Maandag zei haar man, Stephen Miller, dat het “het formele standpunt van de Amerikaanse regering was dat Groenland deel zou moeten uitmaken van de VS”.
Toen hem in een interview met CNN herhaaldelijk werd gevraagd of Amerika het gebruik van geweld zou uitsluiten om het land te annexeren, antwoordde Miller: “Niemand gaat tegen de VS vechten over de toekomst van Groenland.”
Getty-afbeeldingenGroenland, dat 57.000 inwoners telt, kent sinds 1979 uitgebreid zelfbestuur, hoewel defensie en buitenlands beleid in Deense handen blijven.
Hoewel de meeste Groenlanders voorstander zijn van een uiteindelijke onafhankelijkheid van Denemarken, blijkt uit opiniepeilingen dat er overweldigende weerstand is tegen toetreding tot de VS, die al een militaire basis op het eiland heeft.
Morgan Angaju, 27, een Inuit die in Ilulissat in het westen van het land woont, vertelde de BBC dat het “angstaanjagend was om te luisteren naar de leider van de vrije wereld die lacht om Denemarken en Groenland en alleen maar over ons praat alsof we iets zijn om te claimen”.
“We worden al opgeëist door het Groenlandse volk. Kalaallit Nunaat betekent het land van het Groenlandse volk”, zei Morgan.
Hij voegde eraan toe dat hij zich zorgen maakte over wat er daarna zou gebeuren – zich afvragend of de premier van Groenland hetzelfde lot zou ondergaan als Maduro – of zelfs dat de VS ‘ons land zouden binnenvallen’.
Een niet bij naam genoemde Amerikaanse hoge functionaris vertelde persbureau Reuters dat de Amerikaanse opties de rechtstreekse aankoop van Groenland of het vormen van een Compact of Free Association met het gebied omvatten.
Senator Eric Schmitt, een Republikein uit Missouri, benadrukte dinsdag het aspect van de nationale veiligheid toen hij met de BBC sprak.
‘Ik denk dat ze momenteel alleen maar in gesprek zijn’, zei hij. “Mijn hoop is dat Europa zou begrijpen dat een sterk Amerika goed is – goed voor de westerse beschaving.”
Trump bracht tijdens zijn eerste presidentiële ambtstermijn zijn idee naar voren om Groenland te verwerven als een strategisch Amerikaans knooppunt in het Noordpoolgebied en zei in 2019: “In wezen is het een grote vastgoeddeal.”
Er is een groeiende belangstelling van Rusland en China voor het eiland, dat onaangeboorde afzettingen van zeldzame aardmetalen heeft, omdat smeltend ijs de mogelijkheid van nieuwe handelsroutes vergroot.
In maart zei Trump dat Amerika “zo ver zou gaan als we moeten gaan” om controle over het gebied te krijgen.
Tijdens een hoorzitting in het Congres afgelopen zomer werd minister van Defensie Pete Hegseth gevraagd of het Pentagon plannen had om Groenland indien nodig met geweld in te nemen, en hij zei dat ze “plannen hebben voor eventuele onvoorziene omstandigheden”.
Volg de wendingen van Trumps tweede termijn met het weekblad van Noord-Amerika-correspondent Anthony Zurcher De Amerikaanse politiek is niet meer gesponnen nieuwsbrief. Lezers in Groot-Brittannië kunnen dat wel meld je hier aan. Degenen buiten Groot-Brittannië kunnen dat wel meld je hier aan.
