Sommige subprime kredietverstrekkers lijken onder druk te staan schuldenniveaus en het tarief van de kredietnemer standaardinstellingen beginnen te stijgen in Canada en de VS, waardoor velen zich afvragen of er vroege parallellen zijn met de financiële crisis van 2008.
De zorgen komen als Amerikaanse tarieven en de oorlog erin Iran blijven de pijn voor de consumenten opvoeren, en daarmee ook de financiële pijn lijkt uit te bloeden in de middenklasse.
Deskundigen waarschuwen dat als een crisis het probleem snel versnelt, dit gevolgen kan hebben voor de bredere economie.
“Als steeds meer Canadezen failliet blijven gaan, heeft het bedrijf problemen en willen we niet terug naar 2008”, zegt Stacy Yanchuk Oleksy, CEO van Money Mentors, een kredietadviesbureau uit Alberta.
“Wat we zullen zien is dat het aantal faillissementen zal stijgen. Niemand is beter af als steeds meer Canadezen insolvent zijn, toch? Daar moet iemand voor betalen.”
Zijn de kredietverstrekkers de volgende, nu consumenten het moeilijk hebben?
Hoe hoger kosten van levensonderhoud als gevolg van een inflatiepiek sinds de pandemie en een stijging van de rentetarieven hebben het voor veel Canadezen een uitdaging gemaakt om rond te komen.
Dit is vooral het geval voor huishoudens met een lager inkomen, die doorgaans lagere kredietscores hebben.
Lagere kredietscores betekenen dat het moeilijker is om een lening of kredietlijn te krijgen in vergelijking met een hogere score. Dit kan een hypotheek, autolening, creditcard, banklening of zelfs een persoonlijke lening zijn.
Die leners met een hoger risico – degenen met lage kredietscores – worden ‘subprime’ genoemd, en degenen die hen leningen met een hoger risico verstrekken – doorgaans tegen een veel hogere rente – worden ‘subprime-leners’ genoemd.
Grote banken en kredietinstellingen in Canada richten zich doorgaans op individuen en bedrijven met een lager risico, hoewel sommige een hoger risicoprofiel kunnen aannemen tegen duurdere rentetarieven.
Er zijn opties beschikbaar voor mensen met een hoger waargenomen risico om een lening of kredietlijn te krijgen, maar dit betekent doorgaans dat ze hogere rentetarieven moeten betalen van alternatieve of subprime-kredietverstrekkers vanwege het inherente risico dat die kredietnemers hun leningen mogelijk niet kunnen terugbetalen.
Voor sommige van deze kredietverstrekkers met een hoger risico is dat precies wat er nu gebeurt.
Ontvang wekelijks geldnieuws
Ontvang elke zaterdag deskundige inzichten, vragen en antwoorden over markten, huizen, inflatie en persoonlijke financiële informatie.
Een Canadese alternatieve financiële kredietverstrekker genaamd Goeasy zag zijn aandelenkoers de afgelopen maand met 70 procent dalen, vanaf de publicatie, en rapporteerde daarna een enorme, onverwachte toename van de kredietverliezen in het meest recente kwartaal.
“Goeasey is al heel lang actief in de subprime-leningensector en in eerdere cycli zijn ze zeer bedreven gebleken in het aanpassen aan de kredietcyclus, het binnenhalen van voldoende geld om kredietverliezen op te vangen en het genereren van een zeer hoog rendement op eigen vermogen – zelfs in tijden van onrust”, zegt Mike Vinokur, senior vermogensadviseur en portefeuillemanager bij Propellus Wealth Partners van IA Private Wealth.
“Misschien hebben ze niet de juiste due diligence gedaan of niet de juiste controles uitgevoerd, en dat loopt uit de hand.”
Vinokur voegt eraan toe dat, hoewel de strijd om Goeasy een eenmalige situatie lijkt te zijn, zelfs grote banken kleine scheurtjes beginnen te zien ontstaan in leningen met een lager risicoprofiel.
“Leners met lagere kredietscores die geen toegang hebben tot de typische prime lending-regelingen van een van de zes grote banken, wenden zich bijvoorbeeld tot alternatieve kredietverstrekkers die verschillende beoordelingsmethoden gebruiken om krediet te verstrekken”, zegt Vinokur.
“We hebben hogere niet-renderende leningen gezien (leningen die in gebreke blijven of bijna failliet gaan) bij de grote banken, en dat is met prime krediet, dat er misschien nu in realtime een hoger niet-renderend niveau van leningen wordt gezien bij kredietverstrekkers die zich uitstrekken tot subprime-leners.”
Als kredietnemers in gebreke blijven bij het aflossen van leningen, inclusief huishoudens met een lager risico en hogere inkomens, zou er een rimpeleffect kunnen optreden dat gevolgen heeft voor de bredere economie als meer kredietverstrekkers zichzelf niet beschermen om potentiële verliezen op slechte leningen op te vangen.
“Canadezen raken steeds meer gestrest. Ze worden wat betreft hun budget naar de randen van hun kaart geduwd, en wat er dan gebeurt, is dat zodra je de rand bereikt, je nu op kredietproducten leunt”, zegt Yanchuk Oleksy.
“Als ze bij ons komen voor hulp omdat de stress en de schuldenlast hen boven hun neus is gegaan, zijn ze soms aan het eind gekomen en is insolventie de enige optie.”
Verspreiden de subprime-risico’s zich?
Dat gezegd hebbende, benadrukten financiële experts die met Global News spraken dat, hoewel er druk is op subprime-leners en sommige subprime-leners, de situatie voorlopig over het algemeen geïsoleerd lijkt.
Maar voor de bredere economie kunnen de zaken veranderen als het probleem zich snel versnelt.
“Er staat veel kapitaal op de balansen van onze financiële instellingen om elke vorm van neergang te kunnen ondersteunen”, zegt Vinokur.
“We moeten de situatie in de gaten houden om te zien hoe snel de escalatie verandert, want dat is altijd de belangrijkste vraag.”
Vinokur gebruikt de COVID-19-pandemie als een recent voorbeeld uit het verleden van een ‘groot probleem’ dat snel zou kunnen uitgroeien van een klein, geïsoleerd probleem in het financiële systeem.
“Kunnen banken hun bestaande winstgevendheid gebruiken om de klap op termijn te verzachten, op die stabiliteit te wachten en dan de volgende economische cyclus in te gaan?” zegt hij.
Wat is er nu anders dan in 2008?
Sinds de financiële crisis van 2007 tot 2009 moesten kredietverstrekkers zoals grote banken en andere instellingen in de VS en Canada beter voorbereid zijn op mogelijke problemen.
In 2011, de VS Federale Reserve begonnen te eisen dat banken stresstests moesten ondergaan om te peilen in hoeverre ze in staat waren de gevolgen van potentiële economische schokken op te vangen en geld te blijven uitlenen.
In Canada werden banken door de Bank of Canada verplicht om vanaf 2018 voorzieningen voor kredietverliezen opzij te zetten ter voorbereiding op mogelijke economische neergangen, in plaats van er achteraf op te reageren.
De details werden gedeeld in een onderzoek uit 2016 met de titel “Timing van de voorzieningen voor kredietverliezen door banken tijdens de crisis.”
“Na de mondiale financiële crisis, en op voorstel van de Financial Stability Board, hebben de G-20 en het Bazels Comité voor Bankentoezicht een project geïnitieerd om het opgelopen verliesmodel te vervangen door het verwachte verliesmodel”, aldus de Bank of Canada.
“Dit heeft geresulteerd in de overstap van het opgelopen verliesmodel onder IAS 39 naar het verwachte verliesmodel onder International Financial Reporting Standards (IFRS) 9, dat naar verwachting in 2018 van kracht zal worden (bijvoorbeeld Gaston en Song (2014)). Onder IFRS 9 zullen banken niet alleen voorzieningen moeten treffen voor kredietverliezen die zich al hebben voorgedaan, maar ook voor verliezen die in de toekomst worden verwacht.”
Vorige maand een aantal de grootste banken in Canada kondigden aan dat ze hun voorzieningen voor kredietverliezen gingen verhogen te midden van de toenemende economische onzekerheid als gevolg van de handelsoorlog en de Amerikaanse tarieven.
Dit betekent dat de banken zich zorgen maken dat een deel van de leningen die zij aan kredietnemers hebben verstrekt, in gebreke blijft en dat zij uiteindelijk een winstverlies zullen lijden.
Dat was ook vlak voordat de oorlog tegen Iran begon, waardoor de energiemarkten omhoog gingen vanwege zorgen over het mondiale aanbod, die tot een inflatiepiek zouden kunnen leiden.
Vinokur zegt dat Canada zich in een relatief goede positie bevindt de vraag naar en de inkomsten voor energiebronnen zoals olie stijgenen het banksysteem verkeert in een goede financiële positie ondanks dat veel consumenten moeite hebben om hun leningen af te betalen.
“Het zou heel extreem en heel snel moeten worden voordat ons banksysteem er echt de dupe van zou worden”, zegt hij.
“Op dit moment zijn zij (de grote banken) volgens mij redelijk conservatief geweest in het toevoegen van voorzieningen voor kredietverliezen, kredietverliezen of kredietverliezen, en laten we niet vergeten dat ze nog steeds recordbedragen aan winst behalen.”
